به گزارش ایراف، اویس احمد خان لغاری، وزیر انرژی پاکستان، در دیدار با اناگلدی ساپاروف، وزیر انرژی ترکمنستان، پیشنهاد پیوستن عشقآباد به پروژه منطقهای کاسا-۱۰۰۰ را مطرح کرد.
دو طرف در این دیدار درباره گسترش همکاریهای دوجانبه در حوزه انرژی، اتصال شبکههای برق و توسعه زیرساختهای انتقال برق در منطقه گفتوگو کردند.
پاکستان پیشتر نیز از تاجیکستان و قرقیزستان حمایت کرده بود تا امکان گسترش شبکه انتقال برق کاسا-۱۰۰۰ به ازبکستان و ترکمنستان بررسی شود.
این پیشنهاد در راستای توسعه همکاریهای انرژی میان کشورهای آسیای مرکزی و جنوبی و افزایش ظرفیت تبادل برق در منطقه مطرح شده است.
پروژه کاسا-۱۰۰۰ با مشارکت تاجیکستان، قرقیزستان، افغانستان و پاکستان طراحی شده و هدف آن انتقال برق مازاد کشورهای آسیای مرکزی به بازارهای مصرف جنوب آسیاست.
بر اساس برنامهریزی انجامشده، این طرح ظرفیت انتقال هزار مگاوات برق به پاکستان و ۳۰۰ مگاوات به افغانستان را خواهد داشت و میتواند بخشی از نیاز برق افغانستان، از جمله کابل، را تأمین کند.
بر اساس گزارش بانک جهانی در ژانویه ۲۰۲۶، بخش عمده زیرساختهای این پروژه در پاکستان، تاجیکستان و قرقیزستان تکمیل شده است، اما بخش افغانستان همچنان یکی از حلقههای اصلی باقیمانده برای تکمیل مسیر انتقال برق به شمار میرود.
عملیات اجرایی این پروژه در افغانستان نیز در دسامبر ۲۰۲۴ از سر گرفته شد.
در بخش دیگری از این مذاکرات، مقامهای دو کشور درباره پروژه انتقال برق ترکمنستان ـ افغانستان ـ پاکستان موسوم به «تاپ» گفتوگو کردند.
وزیر انرژی ترکمنستان با تأکید بر تعهد کشورش به تکمیل این طرح اعلام کرد که خط انتقال برق ترکمنستان تا خاک افغانستان احداث شده است.
بر اساس طرح مورد بررسی، مراحل باقیمانده و مطالعات امکانسنجی احداث خط انتقال برق به طول حدود هزار و ۱۵۰ کیلومتر، با ظرفیت ولتاژ ۵۰۰ کیلوولت و توان انتقال هزار و ۲۰۰ مگاوات برق از افغانستان به شهر کویته پاکستان، از طریق کارگروه فنی مشترک پیگیری خواهد شد.
همچنین وزیر انرژی پاکستان پیشنهاد کرد امکان افزایش ظرفیت تأمین برق بندر گوادر از طریق اتصال به شبکه برق ایران بررسی شود.
این پیشنهاد در چارچوب تلاش اسلامآباد برای تنوعبخشی به مسیرهای تأمین انرژی و تقویت ارتباطات منطقهای مطرح شده است.
لغاری با تأکید بر اهمیت اتصال بازارهای انرژی منطقه، دسترسی به برق ارزانتر و توسعه همکاریهای زیرساختی را از اولویتهای پاکستان دانست.
در پایان این دیدار، مقامهای دو کشور بر تقویت روابط تجاری و اقتصادی، افزایش سرمایهگذاریهای مشترک و گسترش همکاری میان اتاقهای بازرگانی پاکستان و ترکمنستان توافق کردند.
تنش پاکستان و حکومت طالبان؛ چالشی برای پروژههای منطقهای
با وجود ظرفیت اقتصادی و راهبردی این طرحها، تداوم اختلافات سیاسی و امنیتی میان پاکستان و حکومت طالبان میتواند روند اجرای پروژههای انتقال انرژی از مسیر افغانستان را با دشواری مواجه کند.
اختلافات اسلامآباد و کابل بر سر مسائل امنیتی، بهویژه اتهامهای پاکستان درباره فعالیت تحریک طالبان پاکستان در خاک افغانستان، در ماههای گذشته به تشدید تنشهای مرزی و اختلال در مبادلات تجاری دو طرف منجر شده است. حکومت طالبان این اتهامها را رد کرده است.
اهمیت این اختلافات برای پروژه کاسا-۱۰۰۰ از آن جهت است که افغانستان مسیر اصلی اتصال شبکه برق آسیای مرکزی به پاکستان محسوب میشود و تکمیل زیرساختهای این کشور برای بهرهبرداری از کل پروژه ضروری است.
در چنین شرایطی، علاوه بر تأمین منابع مالی و تکمیل زیرساختهای فنی، کاهش تنش میان پاکستان و حکومت طالبان و ایجاد ثبات در روابط دو طرف نیز از عوامل تعیینکننده در پیشبرد پروژههای انرژی منطقهای خواهد بود.
تداوم اختلافات میتواند هزینههای اجرایی را افزایش دهد و چشمانداز همکاریهای اقتصادی و انرژی میان آسیای مرکزی و جنوبی را تحت تأثیر قرار دهد.





