به گزارش ایراف، رئیس دستگاه استخبارات طالبان با طرح نگرانی‌هایی درباره گسترش فعالیت‌های دیجیتال داعش خراسان، خواستار مشارکت شرکت‌های بزرگ فناوری در مقابله با این گروه شد؛ درخواستی که نشان می‌دهد طالبان برای کنترل فعالیت‌های این گروه، علاوه بر اقدامات امنیتی و نظامی، به دنبال جلب همکاری پلتفرم‌های بین‌المللی ارتباطی و شبکه‌های اجتماعی نیز هستند.
عبدالحق وثیق در جریان نخستین نشست گفت‌وگوی کارشناسی «شانگهای پلاس» درباره مسائل امنیتی، مدعی شد داعش خراسان از امکانات شرکت‌های فناوری برای پیشبرد اهداف خود بهره می‌گیرد و از شبکه‌های اجتماعی و ابزارهای ارتباطی برای انتشار تبلیغات، برقراری ارتباط میان اعضا و تأمین منابع مالی استفاده می‌کند.
او در همین زمینه به‌طور مشخص از تلگرام و تیک‌تاک نام برد و گفت این شرکت‌ها، با وجود استفاده داعش از خدمات و ظرفیت‌هایشان، همکاری لازم را با اداره طالبان برای مقابله با فعالیت‌های این گروه ندارند.
وثیق با اشاره به آنچه محدودیت‌های فنی طالبان در مواجهه با داعش خواند، خواستار افزایش همکاری شرکت‌های فناوری با این حکومت شد.
به گفته او، مقابله با شبکه‌های ارتباطی و تبلیغاتی داعش بدون همراهی مجموعه‌هایی که زیرساخت‌های اصلی فضای دیجیتال را در اختیار دارند، با دشواری‌های بیشتری روبه‌رو خواهد بود.
هشدار طالبان درباره کاربرد نظامی هوش مصنوعی
بخش دیگری از اظهارات رئیس استخبارات طالبان به پیامدهای امنیتی توسعه هوش مصنوعی اختصاص داشت.
وثیق هشدار داد گروه داعش ممکن است از قابلیت‌های این فناوری برای دستیابی به اطلاعات تخصصی درباره تولید مواد سمی و شیوه‌های ساخت سلاح‌های خطرناک استفاده کند.
او همچنین احتمال داد که اعضای این گروه با استفاده از ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی، برای عبور از سازوکارهای حفاظتی و محدودیت‌هایی تلاش کنند که شرکت‌های فناوری برای جلوگیری از دسترسی به اطلاعات حساس در نظر گرفته‌اند.
این اظهارات در شرایطی مطرح می‌شود که گسترش ابزارهای هوش مصنوعی، نگرانی‌هایی را درباره امکان سوءاستفاده گروه‌های تروریستی از فناوری‌های جدید برای ارتقای توان تبلیغاتی، ارتباطی و عملیاتی آنها ایجاد کرده است.
نشست امنیتی سمرقند با حضور ۲۴ کشور
اظهارات مقام طالبان در نخستین نشست گفت‌وگوی کارشناسی «شانگهای پلاس» درباره مسائل امنیتی بیان شد؛ نشستی که از ۵ تا ۶ نوامبر (۱۴ و ۱۵ آبان) به میزبانی ازبکستان در شهر سمرقند برگزار شد.
در این گردهمایی، نمایندگان ۲۴ کشور در قالب ۳۳ هیئت و همچنین پنج سازمان بین‌المللی حضور داشتند. بررسی راهکارهای مقابله با تروریسم و افراط‌گرایی، ارزیابی تهدیدهای امنیتی نوظهور و پیامدهای گسترش فناوری‌های دیجیتال و هوش مصنوعی از مهم‌ترین موضوعات مورد بحث در این نشست بود.
برگزاری این نشست در شرایطی صورت گرفت که فعالیت گروه‌های تروریستی فرامرزی و استفاده آنها از ابزارهای ارتباطی جدید، به یکی از دغدغه‌های امنیتی کشورهای آسیای مرکزی و همسایگان افغانستان تبدیل شده است.
نگرانی از گسترش فعالیت داعش خراسان در منطقه
داعش خراسان از جمله گروه‌هایی است که طی سال‌های اخیر توانسته با استفاده از شبکه‌های تبلیغاتی آنلاین و ارتباط با نیروهای وابسته در کشورهای مختلف، دامنه فعالیت خود را از افغانستان فراتر ببرد.
این گروه علاوه بر انتشار محتوای تبلیغاتی و تلاش برای جذب نیرو، از ظرفیت فضای مجازی برای برقراری ارتباط و تقویت شبکه‌های وابسته خود بهره می‌گیرد.
حملات منتسب به داعش خراسان در افغانستان و برخی کشورهای منطقه نیز موجب شده است نگرانی‌ها درباره گسترش تهدیدهای امنیتی ناشی از فعالیت این گروه افزایش یابد.
با این حال، اظهارات اخیر وثیق درباره ضرورت همکاری شرکت‌های فناوری با طالبان، در شرایطی مطرح شده که مقام‌های این حکومت پیش‌تر بارها از تضعیف داعش و سرکوب گسترده عناصر آن در افغانستان خبر داده بودند.
اکنون درخواست علنی رئیس استخبارات طالبان از شرکت‌های بین‌المللی نشان می‌دهد که دست‌کم از نگاه این مقام، مقابله با فعالیت‌های دیجیتال و شبکه‌ای داعش همچنان یکی از چالش‌های امنیتی پیش روی طالبان است.
هشدار سازمان ملل درباره دستیابی داعش به پهپاد
در همین نشست، الکساندر زویف، معاون دبیرکل سازمان ملل متحد در امور مبارزه با تروریسم، نیز درباره ارتقای توانمندی‌های فنی و نظامی داعش خراسان هشدار داد.
زویف اعلام کرد این گروه به تجهیزات تاکتیکی پیشرفته، از جمله پهپاد، دست یافته است و اعضای آن آموزش‌های لازم را برای استفاده عملیاتی از این تجهیزات فرا گرفته‌اند.
این هشدار، در کنار اظهارات رئیس استخبارات طالبان درباره احتمال بهره‌گیری داعش از هوش مصنوعی، ابعاد تازه‌ای از نگرانی‌های امنیتی درباره تحولات فناورانه در فعالیت گروه‌های تروریستی را برجسته می‌کند.
در مجموع، مباحث مطرح‌شده در نشست سمرقند نشان می‌دهد که تهدید داعش خراسان دیگر صرفاً به تحرکات میدانی و حملات مسلحانه محدود نیست و استفاده از شبکه‌های اجتماعی، ابزارهای ارتباطی پیشرفته، پهپادها و فناوری‌های نوظهور نیز به بخشی از نگرانی‌های امنیتی منطقه تبدیل شده است.
در چنین شرایطی، همکاری بین‌المللی برای مقابله با تأمین مالی، تبلیغات و دسترسی گروه‌های تروریستی به فناوری‌های حساس، بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است.
