به گزارش ایراف، پایگاه خبری ـ تحلیلی «اوراسیا ریویو» در یادداشتی به قلم دکتر حمزه خان، پژوهشگر روابط بین‌الملل که ششم نوامبر ۲۰۲۶ منتشر شده، به ابعاد انسانی و ماندگار جنگ آمریکا در افغانستان پرداخته است؛ جنگی که اگرچه با خروج نظامیان آمریکایی از این کشور به پایان رسید، اما آثار و پیامدهای آن همچنان در زندگی مردم افغانستان قابل مشاهده است.
نویسنده در این یادداشت با عنوان «جنگی که آمریکا پشت سر گذاشت، همچنان افغان‌ها را می‌کشد» بر این مسئله تأکید دارد که پیامدهای جنگ، محدود به دوره زمانی حضور نیروهای نظامی در میدان نبرد نیست و آثار آن می‌تواند برای نسل‌های بعدی نیز ادامه پیدا کند.
بر اساس محور اصلی مطرح‌شده در معرفی این یادداشت، یکی از مهم‌ترین ابعاد این بحران، تداوم خطر ناشی از تسلیحات و ابزارهای جنگی باقی‌مانده از دوران درگیری است؛ مسئله‌ای که می‌تواند حتی پس از توقف عملیات نظامی نیز جان غیرنظامیان، به‌ویژه افراد آسیب‌پذیر، را تهدید کند.
این موضوع بار دیگر توجه‌ها را به هزینه‌های انسانی جنگ طولانی‌مدت افغانستان و مسئولیت قدرت‌هایی جلب می‌کند که در شکل‌گیری و تداوم این درگیری نقش داشته‌اند.
افغانستان طی دو دهه حضور نظامی آمریکا و متحدانش، صحنه عملیات گسترده نظامی، بمباران‌ها و درگیری‌های مسلحانه بود و آثار این دوره تنها به خسارات اقتصادی و تخریب زیرساخت‌ها محدود نماند.
از منظر انسانی، پایان یک جنگ لزوماً به معنای بازگشت امنیت به زندگی روزمره مردم نیست.
بقایای تسلیحات، مهمات منفجرنشده و سایر مخاطرات ناشی از درگیری‌های مسلحانه می‌توانند مناطق مسکونی، زمین‌های کشاورزی و مسیرهای رفت‌وآمد مردم را برای سال‌ها به محیط‌هایی ناامن تبدیل کنند.
در چنین شرایطی، کودکان و غیرنظامیانی که هیچ نقشی در تصمیم‌گیری‌های نظامی و سیاسی نداشته‌اند، همچنان در معرض پیامدهای جنگ قرار می‌گیرند؛ پیامدهایی که گاه سال‌ها پس از پایان درگیری، خود را در قالب تلفات انسانی و آسیب‌های اجتماعی نشان می‌دهند.
خروج نیروهای آمریکایی از افغانستان در اوت ۲۰۲۱ و پایان حضور نظامی دو دهه‌ای واشنگتن، نقطه عطفی در تاریخ معاصر این کشور بود؛ با این حال، پایان مأموریت نظامی آمریکا به‌خودی‌خود نتوانست تمام آثار ناشی از سال‌ها جنگ و ناامنی را از میان ببرد.
یادداشت حمزه خان بار دیگر این پرسش را مطرح می‌کند که مسئولیت قدرت‌های مداخله‌گر در قبال پیامدهای بلندمدت جنگ‌های خارجی چیست و چه سازوکاری باید برای جبران خسارات انسانی و پاک‌سازی آثار مرگبار درگیری‌ها در نظر گرفته شود.
افغانستان همچنان با مجموعه‌ای از چالش‌های انسانی، اقتصادی و امنیتی مواجه است و میراث جنگ‌های گذشته یکی از عواملی است که روند بازسازی و بازگشت ثبات به این کشور را دشوار می‌کند.
