به گزارش ایراف، وزارت خارجه آمریکا روز سه‌شنبه رسماً درخواست دانشگاه آمریکایی افغانستان برای دریافت ۲۵ میلیون دلار کمک مالی در دو سال آینده را رد کرد و تأکید نمود که از ابتدای سال آینده هیچ بودجه‌ای به این دانشگاه اختصاص نخواهد یافت.
این وزارتخانه دلیل تصمیم خود را نبود شفافیت مالی و «سابقه تکراری عدم حساب‌دهی درباره میلیون‌ها دلار از پول مالیات‌دهندگان آمریکایی» عنوان کرده است.
دانشگاه آمریکایی افغانستان که در سال ۲۰۰۶ در کابل تأسیس شد، یکی از بزرگ‌ترین پروژه‌های غیرنظامی اداره توسعه بین‌المللی آمریکا (USAID) در افغانستان بود و تاکنون بیش از ۲۲۵ میلیون دلار بودجه دریافت کرده است.
این دانشگاه با هدف تربیت نسل جدید رهبران افغانستان ایجاد شد و در سال‌های نخست فعالیت، نقش مهمی در جذب دانشجویان نخبه ایفا کرد.
پس از سقوط نظام جمهوری و بازگشت طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱، کارمندان خارجی دانشگاه از افغانستان خارج شدند و شماری از دانشجویان نیز به کشورهای دیگر منتقل شدند.
ساختمان اصلی دانشگاه در کابل به تصرف طالبان درآمد و نام آن به «دانشگاه بین‌المللی اسلامی افغانستان» تغییر یافت؛ نهادی که اکنون تنها دانشجویان مرد را در رشته‌هایی چون علوم اسلامی، مهندسی و پزشکی آموزش می‌دهد.
طالبان پیش‌تر فعالیت دانشگاه آمریکایی افغانستان را محکوم کرده و آن را مکانی برای «فاسد کردن ذهن مسلمانان» توسط آمریکایی‌ها خوانده بود.
در شرایط کنونی، دانشگاه آمریکایی افغانستان تنها از طریق آموزش آنلاین فعالیت می‌کند و حدود هزار دانشجو دارد که سه‌چهارم آنان زن هستند و نزدیک به ۹۰ درصد در داخل افغانستان زندگی می‌کنند.
استادان دانشگاه نیز از داخل و خارج کشور به‌صورت آنلاین تدریس می‌کنند.
این شیوه آموزشی به‌ویژه برای زنان افغان که با محدودیت‌های شدید طالبان مواجه‌اند، تنها راه ادامه تحصیل محسوب می‌شود.
دیوید ادواردز، سرپرست دانشگاه، گفته است که ادامه فعالیت این مرکز آموزشی به همکاری با دانشگاه آمریکایی آسیای مرکزی در قرغیزستان مشروط شده است؛ اما این دانشگاه فاقد برنامه آموزش از راه دور است و همین امر نگرانی‌ها درباره آینده زنان افغان را افزایش داده است.
او تأکید کرده است: «ما تنها فرصت آموزشی برای یک نسل کامل از افغان‌ها هستیم و به نظر می‌رسد این موضوع در دولت کنونی آمریکا نادیده گرفته شده است.»
دانشجویان زن افغان هشدار داده‌اند که تعطیلی این دانشگاه به معنای پایان یکی از معدود فرصت‌های باقی‌مانده برای تحصیل آنان در داخل کشور خواهد بود.
سارا، دانشجوی علوم کامپیوتر، گفته است که پس از هشت سال وقفه دوباره تحصیل خود را آغاز کرده و تنها در این دانشگاه آینده‌ای برای خود می‌بیند.
کتایون سلطانی، دیگر دانشجوی این دانشگاه، نیز گفته است کاهش بودجه باعث شده احساس ناتوانی کند و آینده‌اش را مبهم ببیند.
در کنار این نگرانی‌ها، برخی دانشجویان مرد نیز تأکید کرده‌اند که هرچند ممکن است فرصت‌های دیگری برای ادامه تحصیل بیابند، اما برای زنان افغان گزینه‌های بسیار اندکی باقی خواهد ماند.
محمد نعمان زلال، فارغ‌التحصیل کارشناسی‌ارشد مدیریت بازرگانی از این دانشگاه، گفته است که مدرک این دانشگاه به دست‌یافتن به شغل مناسب کمک کرده و درآمد ماهانه‌اش توانسته هزینه زندگی خانواده‌اش را تأمین کند.
وزارت خارجه آمریکا در بیانیه خود دانشگاه آمریکایی افغانستان را یک «نهاد خصوصی» خوانده و اعلام کرده است که ایالات متحده همچنان از آموزش دختران و زنان افغان از طریق برنامه‌های آموزش از راه دور حمایت می‌کند و در حال شناسایی نهادهایی است که بتوانند این برنامه‌ها را به‌گونه مسئولانه اجرا کنند.
با این حال، قطع بودجه آمریکا آینده دانشگاه آمریکایی افغانستان را در هاله‌ای از ابهام قرار داده و صدها زن افغان بیم آن دارند که آخرین روزنه امیدشان برای تحصیل بسته شود.
این تصمیم بار دیگر نشان‌دهنده شکاف میان سیاست‌های واشنگتن و نیازهای واقعی جامعه افغانستان است؛ جامعه‌ای که زنان آن بیش از هر زمان دیگر به حمایت‌های آموزشی نیاز دارند.
