به گزارش ایراف، رواداری روز دوشنبه، ۵ مرداد، با انتشار گزارشی اعلام کرد که در فاصله اول دسامبر ۲۰۲۴ تا پایان ژوئن ۲۰۲۶، حملات نیروهای نظامی پاکستان در ولایتهای خوست، پکتیا، پکتیکا، نورستان، ننگرهار، قندهار، هلمند و کابل باعث کشته و زخمی شدن دستکم یکهزار و ۱۸۷ غیرنظامی شده است.
این نهاد میگوید حملات پاکستان علاوه بر تلفات انسانی، موجب بیجاشدن بیش از ۲۹ هزار خانواده و تخریب صدها خانه مسکونی، مراکز درمانی، مدارس، مساجد و دیگر تأسیسات ملکی شده است؛ خساراتی که بهگفته رواداری، زندگی هزاران شهروند را با بحرانهای جدی روبهرو کرده است.
حمله کابل؛ نقض صریح اصول بنیادین حقوق بینالملل
در بخش مهمی از گزارش رواداری، حمله هوایی پاکستان بر مرکز درمان و بازپروری معتادان «امید» در کابل برجسته شده است.
این نهاد اعلام کرده در این حمله حداقل ۳۰۰ بیمار و کارمند مرکز کشته یا زخمی شدهاند و ماهیت غیرنظامی مرکز، حضور گسترده بیماران و نبود هشدار قبلی، این حمله را «نقض صریح اصول بنیادین حقوق بینالملل بشردوستانه» میکند.
رواداری تأکید کرده این حمله باید بهعنوان یک اقدام احتمالی جنایتکارانه مورد تحقیق مستقل و بیطرفانه قرار گیرد.
مسدود شدن مسیرهای نورستان؛ بحران دسترسی به نیازهای حیاتی
در گزارش آمده است نیروهای پاکستانی برای بیش از دو ماه مسیر ارتباطی ولسوالیهای کامدیش و برگمتال نورستان را مسدود کرده بودند؛ اقدامی که دسترسی هزاران ساکن این مناطق به مواد غذایی، خدمات درمانی و سایر نیازهای اساسی را با اختلال جدی روبهرو کرد و وضعیت انسانی را وخیمتر ساخت.
پیامدهای اجتماعی و روانی؛ فراتر از تلفات و تخریب
رواداری هشدار داده پیامدهای حملات پاکستان تنها به تلفات و خسارات فیزیکی محدود نیست، بلکه این حملات موجب افزایش ترس و ناامنی، اختلال در آموزش کودکان، تشدید فقر، آوارگی و آسیبهای روانی و اجتماعی گسترده در مناطق هدف قرار گرفته شده است.
گزارش عفو بینالملل و واکنش پاکستان
این در حالیاست که پاکستان پیشتر در واکنش به گزارش عفو بینالملل درباره حمله ۲۶ اسفند به مرکز درمانی «امید» در کابل، این ارزیابی را «بیاساس، فاقد سند و مغایر واقعیتهای میدانی» خوانده بود.
طاهر اندربی، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان، گفته بود: «اتهام هدف قرار دادن یک مرکز غیرنظامی در کابل بدون ارائه هیچگونه سند معتبر مطرح شده و پاکستان آن را کاملاً رد میکند.»
او تأکید کرده بود عملیاتهای نظامی پاکستان «در چارچوب حق دفاع مشروع و صرفاً علیه پایگاههای پشتیبانی و عناصر تروریستی» انجام شده و ادعای حمله به یک مرکز درمانی «با واقعیتهای عملیاتی همخوانی ندارد.»
انتقاد از طالبان؛ طرح دوباره موضوع گروههای تروریستی
اندربی همچنین طالبان را متهم کرده بود که «فضای امن برای فعالیت گروههای تروریستی از جمله تحریک طالبان پاکستان و ارتش آزادیبخش بلوچستان» فراهم کرده است.
او گفته بود جامعه جهانی باید طالبان را بابت «عدم اجرای تعهدات توافق دوحه و بیتوجهی به قطعنامههای سازمان ملل» مورد بازخواست قرار دهد.
ارزیابی عفو بینالملل؛ احتمال وقوع جنایت جنگی
عفو بینالملل در گزارش خود حمله هوایی پاکستان به مرکز درمان معتادان «امید» را احتمالاً مصداق جنایت جنگی دانسته بود.
این سازمان اعلام کرده بود مرکز «امید» هیچ کاربرد نظامی نداشته و در زمان حمله بیش از هزار بیمار در آن حضور داشتند.
ساختمانهای اصلی مرکز بهطور کامل تخریب شد و طبق ارزیابیها، یوناما مرگ دستکم ۱۴۳ نفر را تأیید کرده و طالبان شمار قربانیان را بیش از ۴۰۰ نفر اعلام کرده است.
عفو بینالملل تأکید کرده بود نبود هشدار قبلی، ماهیت غیرنظامی مرکز و حجم بالای تلفات، این حمله را «بهشدت مسئلهدار» میکند و باید تحقیق مستقل، بیطرفانه و علنی درباره آن انجام شود.
