به گزارش ایراف، این نظرسنجی از سوی «گروه هماهنگی جنسیتی» و «گروه کاری دسترسی بشردوستانه» انجام شده و دیدگاههای ۱۲۲ نهاد امدادرسان فعال در تمامی ۳۴ ولایت افغانستان را بررسی کرده است. در میان این نهادها، ۱۰۲ سازمان غیردولتی افغانستان، ۱۴ سازمان غیردولتی بینالمللی و شش نهاد وابسته به سازمان ملل حضور دارند.
بر اساس یافتههای این گزارش، ۴۵ درصد نهادها اعلام کردهاند که همچنان با حضور کارکنان زن و مرد به فعالیت کامل ادامه میدهند، اما ۲۸ درصد گفتهاند فعالیتهایشان بهصورت محدود دنبال میشود. همچنین ۱۴ درصد اظهار داشتهاند که فعالیتهایشان اکنون بهطور کامل یا عمدتاً توسط کارکنان مرد انجام میشود که نشاندهنده کاهش حضور زنان در فعالیتهای بشردوستانه است.
این گزارش نشان میدهد الزام همراهی محرم برای کارکنان زن همچنان مهمترین محدودیت اعمالشده از سوی طالبان است. ۶۱ درصد نهادها گفتهاند زنان امدادرسان اکنون برای سفرهایی که پیشتر بهتنهایی انجام میدادند، باید همراه یک محرم مرد باشند؛ رقمی که نسبت به نظرسنجی پیشین هشت درصد افزایش یافته است.
همچنین ۴۹ درصد نهادها از افزایش نگرانی کارکنان زن به دلیل محدودیتهای رفتوآمد و مقررات پوشش خبر دادهاند. ۴۶ درصد اعلام کردهاند زنان در برخی ولایتها دیگر اجازه حضور در دفترهای کاری را ندارند، ۳۹ درصد گفتهاند کارکنان زن از شرکت در مأموریتهای رسمی میدانی منع شدهاند و ۳۰ درصد نیز گزارش دادهاند که زنان دیگر اجازه اجرای برنامههای آگاهیدهی در سطح جامعه را ندارند؛ موضوعی که دسترسی نهادهای امدادرسان به زنان نیازمند را محدود کرده است.
بر پایه این گزارش، شمار کارکنان زنی که از خانه فعالیت میکنند از ۱۴ درصد به ۱۶ درصد افزایش یافته است. در مقابل، سهم زنانی که مستقیماً در مأموریتهای میدانی حضور دارند نیز از ۳۶ درصد به ۶۶ درصد رسیده که نشاندهنده تغییر شیوه فعالیت نهادها برای سازگاری با محدودیتهای طالبان است.
یافتههای این نظرسنجی نشان میدهد بیشترین محدودیتهای مرتبط با فعالیت زنان در ولایت هرات ثبت شده است؛ جایی که ۳۶ درصد نهادها از مشکلات دسترسی خبر دادهاند. پس از آن کابل با ۳۱ درصد، ننگرهار با ۲۲ درصد، قندهار با ۲۰ درصد و کنر با ۱۷ درصد قرار دارند.
این گزارش همچنین از افزایش مداخله طالبان در فعالیت نهادهای امدادرسان حکایت دارد. ۲۸ درصد نهادها گفتهاند کارکنان زن هنگام رفتوآمد به محل کار توسط مأموران وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان متوقف شدهاند و ۲۵ درصد نیز از بازرسی دفترهای کاری توسط طالبان برای نظارت بر اجرای دستورهای این گروه خبر دادهاند.
در بخش دیگری از این گزارش آمده است که ۳۶ درصد نهادها از اختلال در روند ثبت و اجرای پروژهها به دلیل محدودیتهای تازه خبر دادهاند. همچنین ۲۹ درصد از مداخله مقامهای محلی طالبان خارج از سازوکارهای رسمی هماهنگی سخن گفتهاند و ۴۵ درصد نیز اعلام کردهاند که طالبان تنها برای برخی فعالیتهای مشخص، مجوز یا معافیت صادر میکنند.
این نظرسنجی همچنین نشان میدهد ۱۵ درصد نهادها از توقف برنامههایی خبر دادهاند که زنان برای زنان و در فضاهای ویژه زنان اجرا میکردند. علاوه بر این، ۳۸ درصد سازمانها در دریافت مجوز کار برای کارکنان زن با مشکل روبهرو هستند، ۶۷ درصد از دشواری در ثبت پروژههای آگاهیدهی و حمایتهای روانی و اجتماعی خبر دادهاند و ۲۳ درصد نیز اعلام کردهاند که زنان به دلیل فعالیت در حوزه کمکهای بشردوستانه با تهدید مستقیم مواجه شدهاند.
بر اساس یافتههای این گزارش، ۴۸ درصد نهادها گفتهاند محدودیتهای طالبان توانایی آنان برای دسترسی به زنان و دختران نیازمند را کاهش داده است.
در کنار این محدودیتها، کاهش کمکهای مالی بینالمللی نیز فشار مضاعفی بر نهادهای امدادرسان وارد کرده است. ۵۴ درصد سازمانها گفتهاند به دلیل کاهش بودجه، بخشی از کارکنان افغان خود را اخراج کردهاند. ۴۶ درصد از پایان پروژهها پس از اتمام بودجه خبر دادهاند و ۴۴ درصد نیز اعلام کردهاند که حقوق و مزایای کارکنان را کاهش داده یا دیگر توان پرداخت هزینههای اضافی مرتبط با اشتغال زنان، از جمله هزینه رفتوآمد و همراهی محرم، را ندارند.
این گزارش میافزاید محدودیتهای طالبان موجب خروج بخشی از زنان از فعالیتهای بشردوستانه نیز شده است. ۱۲ درصد نهادها گفتهاند کارکنان زن به دلیل این محدودیتها استعفا دادهاند و ۱۳ درصد نیز اعلام کردهاند که ناچار به اخراج کارکنان زن شدهاند.
بر اساس این نظرسنجی، ۸۳ درصد نهادها کاهش بودجه را عاملی مؤثر بر نیروی انسانی، اجرای پروژهها و توانایی حمایت از زنان و دختران دانستهاند. همچنین نهادهای تحت رهبری زنان بیش از دیگران آسیب دیدهاند؛ بهگونهای که تنها ۳۵ درصد این نهادها از دسامبر ۲۰۲۵ تاکنون موفق به دریافت بودجه برای پروژههای جدید شدهاند.
در پایان این گزارش آمده است که برای ادامه فعالیت، بسیاری از نهادهای امدادرسان ناچار به تطبیق خود با شرایط طالبان شدهاند. ۶۸ درصد محلهای کاری جداگانه برای زنان و مردان ایجاد کردهاند، ۶۵ درصد برای رفتوآمد کارکنان زن همراه با محرم حمایت مالی یا امکانات حملونقل فراهم میکنند و ۵۸ درصد نیز زنان را تنها برای مأموریتهای میدانی اعزام میکنند.
این گزارش تأکید میکند که ۷۵ درصد نهادهای امدادرسان برای حفظ اشتغال زنان، شرایط طالبان از جمله تفکیک جنسیتی، الزام همراهی محرم و محدودیت محل کار زنان را پذیرفتهاند. با این حال، نهادهای امدادرسان هشدار دادهاند که همزمان با کاهش کمکهای جهانی، محدودیتهای طالبان فضای فعالیت زنان را هر روز محدودتر کرده و ادامه ارائه خدمات بشردوستانه به زنان و دختران افغانستان را با چالشهای فزاینده مواجه ساخته است.
