به گزارش ایراف، منابع آگاه رسانهای اعلام کردهاند که هیئتهای دیپلماتیک پاکستان و حکومت طالبان، در روزهای ۷، ۸ و ۹ ژوئن ۲۰۲۶ (۱۷ تا ۱۹ خرداد) در شهر استانبول ترکیه به صورت غیررسمی با یکدیگر دیدار و گفتگو خواهند کرد.
این نشست در اصل پیش از عید قربان و به میزبانی کابل برنامهریزی شده بود، اما به دلیل مشکلات فنی، تدارکاتی و لجستیکی از سوی طرفین، جغرافیای این گفتگوها از خاک افغانستان به ترکیه تغییر یافت. این جابهجایی مکانی در حالی صورت میگیرد که اتمسفر حاکم بر روابط دو همسایه، تحت تأثیر شدیدترین مواضع تدافعی مقامات سیاسی و نظامی اسلامآباد قرار دارد.
بنبست سندی در روابط دو طرف و دکترین «پالسهای شفاهی» طالبان
همزمان با نهایی شدن هماهنگیهای نشست استانبول، خواجه آصف، وزیر دفاع پاکستان، در گفتوگو با شبکه «جیونیوز» صراحتاً اعلام کرد که اعتماد بر تعهدات طالبان برای حکومت پاکستان «بسیار خطرناک» است. این مقام ارشد امنیتی پاکستان با نقد رویکرد بوروکراتیک کابل تأکید کرد که رفتار طالبان با سخنان آنان همخوانی ندارد و مقامات حکومت طالبان حاضر نیستند هیچگونه تعهد امنیتی را بهصورت کتبی بپذیرند.
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که پیش از این پالسهای شفاهی مبنی بر هشدار هبتالله آخوندزاده، رهبر طالبان، به تحریک طالبان پاکستان (تیتیپی) جهت توقف حملات فرامرزی مخابره شده بود؛ اما دستگاه اطلاعاتی پاکستان (آیاسآی) این اقدامات را مانورهای اداری بیاثر میداند.
در همین حال، مقامات کابل همچنان حضور فیزیکی شبهنظامیان تیتیپی در خاک افغانستان را به کل رد میکنند؛ گزارهای که با گزارش رسمی گروه نظارتی سازمان ملل متحد مبنی بر حضور حدود ۶ هزار جنگجوی مسلح تیتیپی در جغرافیای تحت کنترل طالبان، در تعارض کامل قرار دارد.
از ناکامی در اورمچی چین تا تلاش برای تنفس دیپلماتیک در بستر آناتولی
نشست پیشروی استانبول، نخستین تلاش دو طرف برای خروج از فرسایش استراتژیک نیست. هیئتهای حکومت طالبان و پاکستان آخرین بار در خرداد سال جاری، تحت نظارت پکن در شهر اورمچی واقع در منطقه سینکیانگ چین پشت میز مذاکره نشستند. آن گفتوگوها به دلیل اصرار اسلامآباد بر سرکوب سختافزاری پناهگاههای تروریستی در امتداد خط دیورند و امتناع وزارت دفاع طالبان از اقدام نظامی مستقیم، بدون هیچگونه پیشرفت ملموس و نتیجه سازندهای به پایان رسید.
از نظر دکترین پدافندی جمهوری اسلامی ایران، تداوم این بحران و سرریز ناامنی از مرزهای شرقی افغانستان به پیرامون، یکی از اصلیترین متغیرهای بیثباتی در بازار انرژی و پروژههای ترانزیتی منطقه است. تهران همواره بر این فکت راهبردی تأکید دارد که حل ریشهای منازعات کابل و اسلامآباد، نیازمند گذار از رفتارهای دوگانه، پذیرش تعهدات مکتوب بینالمللی و صیانت واقعی از مرزهای مشترک است؛ امری که باید دید آیا بوروکراسی غیررسمی در استانبول قادر به گشودن گرههای کور آن خواهد بود یا خیر.
