به گزارش ایراف، بر اساس یک نامه رسمی که نسخهای از آن در اختیار رسانهها قرار گرفته، سرپرست وزارت معادن حکومت طالبان، عبدالمتین رحیمزی را برای ریاست معادن بدخشان پیشنهاد کرده و این پیشنهاد از سوی محمدحسن، نخستوزیر طالبان، تأیید شده است.
رحیمزی پیشتر رئیس امور مهاجرین ولایت کابل بود و منابع محلی او را از نزدیکان حلقه قندهار و از چهرههای پشتونتبار در ساختار طالبان معرفی میکنند.
شفیقالله حفیظی، رئیس برکنار شده معادن بدخشان، از افراد نزدیک به فصیحالدین فطرت، رئیس ستاد ارتش طالبان و از ساکنان شهرستان یفتل این ولایت است.
بدخشان یکی از غنیترین مناطق افغانستان از نظر منابع طبیعی، از جمله طلا، لاجورد و سنگهای قیمتی است و طی سالهای اخیر توجه بسیاری را بهدلیل ظرفیتهای معدنی خود جلب کرده است.
تنشها و چالشها بر سر معادن بدخشان
برخی گزارشها نشان میدهد که استخراج معادن در بدخشان بهصورت گسترده و در مواردی بدون نظارت کافی انجام میشود.
در بخشهایی از این ولایت، استفاده از ماشینآلات سنگین برای استخراج طلا افزایش یافته و مردم محلی نسبت به پیامدهای آن بر محیطزیست و نبود طرحهای توسعهای ابراز نگرانی کردهاند.
برخی منابع محلی همچنین از فعالیت گروههایی خبر میدهند که در روند استخراج معادن نقش دارند و گفته میشود در برخی موارد، هماهنگیهایی میان این گروهها و افراد بانفوذ محلی یا اداری وجود دارد.
در کنار این مسائل، گزارشهایی از درگیریهای پراکنده میان مالکان کارگاههای استخراج و ساکنان مناطق معدنی که عمدتاً تاجیکتبار هستند با نیروهای طالبان که اغلب از ولایتهای جنوبی و پشتونتبار میباشند، منتشر شده است؛ درگیریهایی که رنگ و بوی قومی به خود گرفته و حساسیتها را افزایش داده است.
نمونهای از این تنشها، اختلاف بر سر معدن طلای «یالور» در شهرستان یاوان بود که پس از ماهها کشمکش، با میانجیگری مقامات محلی به پایان رسید.
با این حال، نگرانیها درباره نبود سازوکار نظارتی پایدار همچنان مطرح است.
نگرانیهای زیستمحیطی و اجتماعی
فعالان مدنی و محیطزیست هشدار دادهاند که ادامه استخراج گسترده بدون ارزیابیهای فنی و زیستمحیطی میتواند به آسیبهای بلندمدت منجر شود.
در برخی مناطق، استفاده از مواد شیمیایی مانند سیانور برای جداسازی طلا گزارش شده که احتمال آلودگی منابع آب و خاک را افزایش میدهد.
در مجموع، برکناری رئیس معادن بدخشان و انتصاب چهرهای جدید در این سمت، در شرایطی صورت میگیرد که این ولایت با چالشهای مرتبط با استخراج معادن، نظارت، مسائل زیستمحیطی و اختلافات قومی و محلی روبهرو است؛ چالشهایی که نیازمند برنامهریزی و مدیریت دقیقتر عنوان میشوند.
