به گزارش ایراف به نقل از وطن امروز، پیشتر هم گزارشهای پراکندهای درباره فشار دولت ترامپ بر پاکستان برای انعقاد توافق آتشبس با ایران منتشر شده بود که در نهایت این گزارشها از سوی روزنامه آمریکایی فایننشال تایمز هم تأیید شد.
آدام کوکران، استاد دانشگاه در آمریکا، مشاور سیاستگذاری، نویسنده و روزنامهنگار تحقیقی هم در واکنش به گزارش برخی رسانهها مانند فایننشال تایمز درباره تقلای ترامپ برای آتشبس، گفت این گزارشها نشان میدهد ترامپ چقدر «مستاصل» به دنبال راهی برای فرار از جنگ با ایران بوده است.
به گفته کوکران، استیصال ترامپ برای آتشبس مهمترین دلیلی است که ثابت میکند توافق برای آتشبس در برابر ایران از اساس سست و بیمحتواست و در نهایت شکست خواهد خورد.
کوکران در حساب ایکس خود نوشت: «کاخ سفید، پاکستان را برای میانجیگری در آتشبس با ایران تحت فشار قرار داد، زیرا ترامپ به شدت به دنبال راهحل بود. به همین دلیل است که خواستههای ایران تغییر نکرده و این آتشبس به دلیل اینکه ایران از شرایط خود کوتاه نیامده، سست خواهد بود». به گفته کوکران، هرچند ترامپ سعی میکند طوری وانمود کند که انگار در برابر ایران اهرم فشار در دست دارد اما واقعیت آن است که ترامپ در برابر ایران هیچ اهرم فشاری ندارد.
تیم میلر، مفسر سیاسی محافظهکار ضدترامپ و نویسنده آزاد نشریه «بولوارک» هم در واکنش به انتشار گزارشها درباره دست و پا زدن ترامپ برای رسیدن به آتشبس در جنگ علیه ایران در پستی به بیبرنامگی و شکست ترامپ در جنگ مقابل ایران تاخت و نوشت: رئیسجمهور آمریکا مثل سگ برای آتشبس التماس کرد. میلر در پست خود به صورت صریح درباره ترامپ نوشت: «فکر میکنم میتوانیم رک و صریح در این مورد صحبت و اذعان کنیم ترامپ مجبور شد مثل سگ به پاکستان التماس کند تا از مخمصه نجاتش دهد. من از این اخبار تحقیرآمیز درباره رئیسجمهورمان هیچ لذتی نمیبرم».
البته توصیف ترامپ به سگ از سوی یک تحلیلگر آمریکایی چندان چیز عجیبی نیست، چون رئیسجمهور آمریکا پیش از این بارها در سخنانش دیگران و حتی متحدانش را به سگ تشبیه کرده بود، از جمله سال 2020 پس از شکست در انتخابات ریاست جمهوری، وقتی خواسته بود روند انتخابات را زیر سوال ببرد گفته بود با ناظران حزب جمهوریخواه در جریان برگزاری انتخابات مثل سگ رفتار شده است؛ توصیفی که آن زمان ترامپ برای تحقیر کمیسیونهای انتخاباتی به کار برده بود.
نکته جالب این است که 5 سال پس از آنکه ترامپ با لحنی تحقیرآمیز دیگران را در آمریکا به سگ تشبیه کرد، حالا مفسران سیاسی آمریکایی گدایی و التماس او در آتشبس مقابل ایران را به رفتار سگ تشبیه کردهاند و این نشان میدهد رفتار ترامپ برای آتشبس در برابر ایران زیر ذرهبین مفسران آمریکایی قرار دارد. حالا بسیاری در آمریکا نیز متوجه شدهاند شاخ و شانه کشیدنهای ترامپ روبهروی دوربینها علیه ایران با التماسهای پشت پرده او برای آتشبس مقابل ایران، زمین تا آسمان فرق دارد و آنچه ترامپ روبهروی دوربینها میگوید، فقط یک ژست است و رئیسجمهور آمریکا پشت درهای بسته در حال التماس از دیگران برای راضی کردن ایران به آتشبس بوده است.
عقبنشینی، دروغ یا هر دو؟
دونالد ترامپ در میان آمریکاییها به عنوان یک رئیسجمهور لافزن معروف شده است. او در طول دوره ریاست جمهوریاش موارد متعددی از عقبنشینی در مواضع خود را نشان داده؛ از جمله طی یک سال گذشته در موضوعات دیگری مانند اوکراین یا گرینلند به روشنی از مواضع تند خود عقبنشینی کرد. حالا هم که ترامپ ادعا میکند به اهدافش در جنگ علیه ایران دست یافته، بسیاری در آمریکا این ادعاهای ترامپ را بر اساس همان الگوی عقبنشینی همیشگی او در سیاست خارجی توصیف کرده و روایتهای کاخ سفید درباره دست برتر واشنگتن در آتشبس را قبول نمیکنند.
جیمز لیون، روزنامهنگار اروپایی درباره ادعاهای ترامپ درباره آتشبس با ایران گفته است: «اظهارات ترامپ با مواضع وزارت خارجه ایران تناقض بسیاری دارد و به نظر میرسد مواضع دولت آمریکا درباره آتشبس با هدف حفظ آبرو پس از تسلیم نشدن تهران اتخاذ شده است».
سایت اقتصادی mexc.com هم درباره بلوفهای ترامپ درباره آتشبس نوشت: «3 هفته پیش، ترامپ به ایران هشدار داد تنگه هرمز را باز کند، اگرنه ظرف 48 ساعت به تمام نیروگاههای ایران حمله میکند، او 4 بار این ضربالاجل را تمدید کرد و در نهایت در آخرین ساعات گفت مذاکرات بسیار خوبی با ایران داشتیم و آتشبس برقرار میشود. او همیشه اهل عقبنشینی است».
خبرگزاری هندی WION هم گفت اینکه ایران به طور مؤثر درخواستهای دولت ترامپ برای آتشبس را در چند نوبت رد کرد، نشان داد این ترامپ بوده که برای آتشبس التماس کرده نه ایران!
«علی ابونیمه» نویسنده و روزنامهنگار هندی هم نوشت: ترامپ همیشه یا عقبنشینی میکند یا دروغ میگوید و در برابر ایران نیز هم دروغ گفت و هم عقبنشینی کرد!
رئیس جدید خلیج فارسادعای ترامپ درباره آتشبس به شرط بازگشایی تنگه هرمز هم خیلی زود دروغ از آب درآمد، چون با وجود آتشبس ادعایی ترامپ از 3 روز گذشته، ایران همچنان کنترل تمامعیار تنگه هرمز را در اختیار دارد و بر سازوکار جدید حملونقل و کشتیرانی در هرمز تاکید دارد و هیچ نشانهای از عقبنشینی ایران درباره تنگه به عنوان بخشی جداییناپذیر از سرزمین ایران دیده نمیشود. در همین ارتباط نیز شبکه روسی راشاتودی در گزارشی درباره وضعیت تنشها در خلیج فارس گفت خلیج فارس حالا یک رئیس جدید دارد.
بر اساس گزارش راشاتودی، پس از آتشبس فعلی 3 سناریو محتمل است: آتشبس طولانی، از سرگیری جنگ یا حملات پراکنده بیپایان و هرکدام از این سناریوها که رقم بخورد، باز آرایش منطقه را به نفع ایران تغییر میدهد.
گزارش راشاتودی تاکید دارد آنچه از این جنگ بیرون آمده. نه صلح است و نه حتی یک توافق قابل اتکا، بلکه صرفاً یک وقفه است که در آن محدودیتهای قدرت آمریکا آشکار شده و در مقابل، ایران توانسته نفوذ خود (بهویژه بر تنگه هرمز و مسیرهای حیاتی انرژی) را به اهرمی تعیینکننده تبدیل کند و این تغییر توازن میتواند به تثبیت نقش پررنگتر تهران در نظم منطقهای منجر شود. لازم به ذکر است تنگه هرمز حیاتیترین گلوگاه دریایی جهان برای نقل و انتقال نفت و مشتقات آن است. در باریکترین قسمت، عرض تنگه هرمز به ۳۹ کیلومتر میرسد. تا پیش از جنگ علیه ایران، روزانه ۲۰ میلیون بشکه نفت (۲۰ درصد مصرف جهانی و بیش از ۲۵ درصد نفت تجارتشده از طریق دریا) و ۲۷ درصد تجارت جهانی گاز طبیعی مایع (LNG) از آن عبور میکرد و جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران باعث شد تهران سازوکار حاکمیتی خود را بر این تنگه اعمال کند. ظرفیت کل خطوط لوله موجود برای دور زدن تنگه هرمز تنها ۳,۵ تا ۵,۵ میلیون بشکه در روز است و در حال حاضر وضعیت انتقال روزانه ۱۵ میلیون بشکه نفت در خلیج فارس برای عبور از این تنگه در اختیار اراده ایران قرار دارد.
فشار بینتیجه ترامپ بر ناتو
همزمان با بنبست آمریکا برای بازگشایی تنگه هرمز بهرغم برقراری آتشبس، به نظر میرسد رئیسجمهور آمریکا بار دیگر دست التماس و گدایی خود را به سوی متحدان اروپاییاش دراز کرده؛ متحدانی که تاکنون خواستههای ترامپ برای تقابل با ایران در خلیج فارس را رد کردهاند.
روز پنجشنبه نیز رئیسجمهور آمریکا اعلام کرد متحدان این کشور در ناتو باید ظرف چند روز راهحلی برای بازگشایی تنگه هرمز پیدا کنند. دولتهایی مانند انگلیس، آلمان، فنلاند، نروژ، فرانسه و اسپانیا اعلام کردهاند نیرو یا ناوهای نظامی برای ورود به جنگ با ایران در تنگه هرمز اعزام نخواهند کرد و استدلال کردهاند مسؤول عملیات تهاجمی علیه ایران نیستند. هراس اعضای ناتو برای تقابل نظامی با ایران، خشم ترامپ را برانگیخته و برخی گزارشها از تصمیم رئیسجمهور آمریکا برای مجازات کشورهای عضو ناتو به دلیل کمک نکردن به واشنگتن در جنگ تحمیلی علیه ایران حکایت دارد. حتی گفته شده ترامپ خروج نظامیان آمریکایی از اروپا را بررسی میکند.
در این ارتباط یک مقام ارشد کاخ سفید روز جمعه به خبرگزاری رویترز گفت ترامپ با مشاوران خود درباره گزینه خارج کردن برخی نظامیان آمریکایی از اروپا صحبت کرده است. رویترز گزارش داد آمریکا جز ۱۲ هزار نیروی چرخشی و غیردائم، تقریباً ۶۸ هزار نظامی فعال در ۳۱ پایگاه دائم خود و ۱۹ تأسیسات نظامی دیگر در اروپا دارد. نظامیان آمریکایی در بیش از ۱۲ کشور اروپایی مستقرند که آلمان، ایتالیا و انگلیس میزبان بیشترین تعداد از آنهاست. کاخ سفید پیش از این هم به دلیل اختلاف با ناتو بر سر جنگ علیه ایران گفته بود ترامپ خروج کامل از ناتو را در نظر گرفته است؛ خروجی که میتواند ناقوس بلند مرگ سازمان نظامی ناتو در غرب را به صدا درآورد.
اتحاد بینتیجه شیخنشینان خلیج فارس با آمریکا
کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس وضعیت خوبی پس از جنگ علیه ایران ندارند، چون در عمل آنها با میزبانی از پایگاههای آمریکایی هم در تجاوزات ضدایران شریک شدند و هم حالا پس از آتشبس به عنوان همسایه دیوار به دیوار ایران، خود را در موقعیت خطرناکی در برابر قدرت ایران میبینند. نشریه انگلیسی تلگراف در گزارشی نوشت کشورهای عرب جنوب خلیج فارس به خاطر جنگافروزی ترامپ در منطقه متحمل ضرر هنگفتی شدهاند.
گزارش تلگراف با اشاره به تنشهای نظامی اخیر علیه ایران گفته است فراتر از ابعاد نظامی، ساختار اقتصادی و امنیتی کشورهای حاشیه خلیج فارس پس از جنگ با چالشی بیسابقه روبهرو شده، چون احتمال وضع تعرفه عبور از تنگه هرمز توسط ایران، ضرر هنگفتی به آنها میزند. نتیجهگیری روزنامه تلگراف این است که جنگ علیه ایران نهتنها خسارات مالی عظیمی برای کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس به بار آورده، بلکه اعتبار مناطقی مانند دوبی را که خود را پناهگاه امن سرمایهگذاران غربی میدانستند بهشدت متزلزل کرده است. به نوشته تلگراف، سرخوردگی ناشی از هزینههای اقتصادی جنگ و توهینهای دیپلماتیک ترامپ باعث شده پس از جنگ، کشورهای عرب خود را در موقعیتی ببینند که احتمالاً به دنبال بازتعریف راهبردهای امنیتی و تنوع بخشیدن به شرکای بینالمللی خود در خارج از دایره غرب باشند.
حتی کارشناسان عرب هم به شکست انتظارات کشورهای شیخنشین خلیج فارس در اتحاد با آمریکا اذعان دارند و معتقدند اتحاد با آمریکا نتوانسته برای کشورهای عرب امنیت بیاورد.
عبدالباری عطوان، سردبیر روزنامه رأیالیوم و تحلیلگر برجسته جهان عرب در این ارتباط گفت کشورهای عرب که حمله ایران به مواضع آمریکا در خلیج فارس را محکوم میکردند، درگیر بحران و فاجعه شدند. آنها تریلیونها دلار به ترامپ دادند، اما اکنون باید همان پول را به قدرت جدید منطقه یعنی ایران واگذار کنند و این نشان میدهد که کشورهای حوزه خلیج فارس حتی «ببر کاغذی» هم نبودند؛ آنها «بز کاغذی» بودند!
بیشتر بخوانید:
مذاکرات میان ایران و طرف آمریکایی در اسلامآباد آغاز شد
اسیر سابق آمریکایی: ما پيروزی را به ایران هدیه کردیم
مصلحت سیاسی یا فشار آمریکا؟ | پست تند وزیر دفاع پاکستان علیه رژیم صهیونیستی حذف شد
