به گزارش ایراف، امینه جبار، پژوهشگر حوزه امنیت در دانشگاه قائد اعظم پاکستان، در مقالهای که روز یکشنبه، اول آذر (۲۲ نوامبر) در پایگاه تحلیلی اوراسیا ریویو، منتشر شد، با اشاره به افزایش نگرانیها درباره فعالیت گروههای تروریستی در افغانستان، تأکید کرد که مقابله با این تهدیدها به رویکردی هماهنگ در سطح منطقهای و بینالمللی نیاز دارد.
این پژوهشگر با اشاره به اظهارات سید حیدر شاه، نماینده دائم پاکستان در سازمان ملل متحد، در نشست ۲۰ نوامبر شورای امنیت، نوشت که اسلامآباد خواستار تقویت سازوکارهای مبارزه با تروریسم در این نهاد و اجرای یکسان مقررات بینالمللی علیه تمامی گروههای تروریستی شده است.
به نوشته جبار، نماینده پاکستان با اشاره به فعالیت گروههایی از جمله تحریک طالبان پاکستان (تیتیپی)، شاخه خراسان داعش، ارتش آزادیبخش بلوچستان و جنبش اسلامی ترکستان شرقی، مدعی شده است که این گروهها از خاک افغانستان برای سازماندهی و اجرای حملات فرامرزی استفاده میکنند.
در این مقاله آمده است که بر اساس ادعای مقام پاکستانی، بیش از چهار هزار و ۷۰۰ نفر طی سه سال گذشته در حملات تروریستی مرتبط با فعالیت گروههای مستقر در افغانستان در پاکستان کشته شدهاند.
نگرانی از گسترش تسلیحات و فناوریهای جدید
جبار در بخش دیگری از مقاله خود، گسترش دسترسی گروههای مسلح به تسلیحات پیشرفته، پهپادها و مهمات را از عوامل افزایش توان عملیاتی این گروهها دانسته است.
او با اشاره به تسلیحاتی که پس از خروج نیروهای بینالمللی از افغانستان در این کشور باقی ماندهاند، نسبت به احتمال ورود بخشی از این تجهیزات به شبکههای غیرقانونی و استفاده از آنها توسط گروههای مسلح ابراز نگرانی کرده است.
این پژوهشگر همچنین نوشته است که گروههای تروریستی بهتدریج از ابزارهای دیجیتال برای جذب نیرو، انتشار تبلیغات افراطی و هماهنگی عملیات استفاده میکنند.
به گفته او، استفاده از ارزهای مجازی، کیف پولهای الکترونیکی و بسترهای اینترنتی غیرقابل ردیابی، شناسایی مسیرهای تأمین مالی این گروهها را دشوارتر کرده است.
درخواست برای اجرای سازوکارهای تحریمی سازمان ملل
در ادامه مقاله، جبار به ضرورت استفاده مؤثرتر از قطعنامههای ۱۲۶۷، ۱۳۷۳ و ۱۵۴۰ شورای امنیت سازمان ملل برای مقابله با شبکههای تروریستی، جلوگیری از تأمین مالی آنها و محدود کردن دسترسی بازیگران غیردولتی به تسلیحات خطرناک اشاره کرده است.
او همچنین به درخواست پاکستان و چین برای قرار گرفتن جداییطلبان بلوچ و شاخه موسوم به «تیپ مجید» در فهرست تحریمهای مرتبط با تروریسم اشاره کرده و نوشته است که اسلامآباد از نبود اقدام در این زمینه انتقاد دارد.
با این حال، نویسنده تأکید کرده است که هرگونه تصمیم درباره قرار دادن گروهها در فهرست تحریمهای بینالمللی باید بر اساس شواهد معتبر، بررسیهای دقیق و روندهای شفاف سازمان ملل انجام شود تا ملاحظات سیاسی بر سازوکارهای مبارزه با تروریسم تأثیر نگذارد.
همکاری منطقهای و تعهدات حکومت طالبان
این پژوهشگر در بخش دیگری از مقاله، بر ضرورت تداوم تعامل جامعه جهانی با افغانستان تأکید کرده و نوشته است که همکاری با حکومت طالبان باید با اقدامات قابل راستیآزمایی برای جلوگیری از فعالیت گروههای تروریستی در خاک این کشور همراه باشد.
به اعتقاد او، تبادل اطلاعات امنیتی، تقویت نظارت بر مرزها و هماهنگی میان کشورهای منطقه میتواند فرصت فعالیت و جابهجایی گروههای مسلح را محدود کند.
جبار در عین حال هشدار داده است که بیثباتی اقتصادی و مشکلات بشردوستانه در افغانستان نیز نباید نادیده گرفته شود؛ زیرا تداوم این وضعیت میتواند زمینه سوءاستفاده گروههای افراطی از شرایط آسیبپذیر جامعه را فراهم کند.
او در جمعبندی مقاله خود تأکید کرده است که مقابله با تروریسم به مسئولیت مشترک کشورها نیاز دارد و هیچ گروهی نباید به دلیل ملاحظات سیاسی یا ضعف سازوکارهای بینالمللی از پاسخگویی مصون بماند.
نویسنده در نهایت خواستار تقویت نظارت بینالمللی، اجرای منصفانه تحریمها و همکاری هماهنگ نهادهای منطقهای و جهانی برای جلوگیری از تبدیل شدن تهدیدهای امنیتی افغانستان به بحرانی گستردهتر شده است.
این مقاله در حالی منتشر شده است که گزارشهای نظارتی سازمان ملل متحد نیز در ماههای گذشته درباره حضور و فعالیت گروههای تروریستی در افغانستان و پیامدهای امنیتی آن برای کشورهای منطقه ابراز نگرانی کردهاند.





