به گزارش ایراف، بر اساس گزارش‌های منتشرشده، وزارت امور خارجه پاکستان اعلام کرده است که نمایندگان حکومت طالبان را برای شرکت در این نشست دعوت نکرده است.
سجاد حیدر خان، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان، گفته است که این تصمیم مطابق رویه برخی کشورهای عضو سازمان اکو اتخاذ شده است؛ کشورهایی که درباره دعوت از نمایندگان طالبان رویکردهای متفاوتی دارند.
این تصمیم در شرایطی اتخاذ شده که افغانستان یکی از ۱۰ عضو سازمان همکاری اقتصادی محسوب می‌شود و عدم حضور نمایندگان حکومت طالبان در آن می‌تواند بر ابعاد سیاسی و منطقه‌ای نشست پیش‌رو تأثیر بگذارد.
هشدار درباره هدر رفتن فرصت‌های اقتصادی
ابوالفضل ظهره‌وند، سفیر پیشین ایران در افغانستان، در گفت‌وگو با «ایراف» در همین رابطه اظهار داشت: «اینکه طالبان تصمیم به عدم حضور نشست اکو گرفته‌اند — که اتفاقاً در پاکستان برگزار می‌شود — در شرایطی است که کشور افغانستان با بحران اقتصادی مواجه است. از دست دادن فرصت حضور در این نشست، موجب هدر رفتن فرصت‌هایی برای کاهش مشکلات اقتصادی خواهد شد.»
عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در ادامه گفت: «از آنجا که اساساً تشکیل سازمان اکو با هدف فراهم کردن شرایط بهتر برای کشورهای عضو در عرصه داد و ستد تجاری و مبادلات اقتصادی بود، عدم حضور افغان‌ها این فرصت مهم را از آنان سلب خواهد کرد. آن هم در شرایطی که افغانستان به دلیل برخورداری از موقعیت جغرافیایی خاص، می‌تواند در نقش متصل‌کننده کشورهای آسیای مرکزی به بازارهای جنوب قاره، تأثیرگذاری غیرقابل انکاری داشته باشد و طبیعتاً در زمینه تعرفه‌های تجاری، تسهیلات گمرکی، حمل و نقل و سرمایه‌گذاری مشترک، مذاکراتی لازم و مهم داشته باشد.»
وی افزود: «بنابراین حتی احتمال دارد افغانستان در تصمیم‌گیری‌ها و هماهنگی‌های منطقه‌ای سهم و نقشی نداشته باشد که این امر در بلندمدت سهم این کشور از فرصت‌های اقتصادی منطقه‌ای را بسیار کم‌رنگ خواهد کرد.»
تضعیف اکو بدون مشارکت افغانستان
ظهره‌وند همچنین تصریح کرد: «غیبت افغانستان به نوعی می‌تواند منجر به تضعیف سازمان اکو شود. در واقع بدون مشارکت مؤثر این کشور، برنامه‌های مربوط به اتصال منطقه‌ای، توسعه تجارت و ایجاد مسیرهای مشترک حمل و نقل، با دشواری‌های بیشتر و جدی‌تری مواجه خواهند شد و کشورهای عضو برای اجرای برنامه‌های اقتصادی-تجاری خود با موانع جدی‌تری روبرو خواهند شد.»
پیوند تنش‌های سیاسی و امنیتی با تعاملات اقتصادی
سفیر پیشین ایران در افغانستان در ادامه توضیح داد: «همچنین می‌توان عدم دعوت از افغانستان برای نشست اکو را که توسط پاکستانی‌ها صورت گرفته است، از این زاویه مورد بررسی قرار داد که مشکلات سیاسی-امنیتی دو کشور می‌تواند تعامل اقتصادی کشورهای منطقه را نیز تحت تأثیر خود با موانع جدی روبرو کند. چرا که بنا بر قانون نانوشته تجارت بین‌الملل، همکاری و همراهی منطقه‌ای یکی از الزامات به نتیجه رسیدن برنامه‌های تجاری کشورهای متبوعه به حساب می‌آید.»
وی در پایان گفت: «آنچه در این موضوع قابل توجه است، چیزی جز این نیست که این عدم دعوت از جانب پاکستان، فقط به افغانستان ارتباط پیدا نمی‌کند و همه اعضای سازمان اکو را در بهره‌برداری از فضای اقتصادی منطقه‌ای، با مشکل و موانع زیادی مواجه می‌کند.»
تأکید طالبان بر ضرورت حضور در نشست اکو
در همین حال، عبداللطیف نظری، معاون وزارت اقتصاد طالبان، با تأکید بر ضرورت حضور نماینده این گروه در نشست شورای وزیران سازمان همکاری اقتصادی (اکو) گفت: «اختلاف‌نظرهای سیاسی نباید مانع مشارکت افغانستان در این نشست شود.» وی افزود: «حتی در صورت وجود اختلاف‌نظرهای سیاسی، نباید مسیر مشارکت افغانستان در چنین نشست‌هایی مسدود شود.»
بلاتکلیفی درباره حضور طالبان
روزنامه پاکستانی اکسپرس تریبیون گزارش داد که هنوز مشخص نیست طالبان به نشست شورای وزیران سازمان همکاری اقتصادی (اکو) که قرار است ۱۵ و ۱۶ نوامبر در اسلام‌آباد برگزار شود، دعوت خواهند شد یا خیر. با این حال، برخی رسانه‌ها به نقل از سخنگوی وزارت خارجه پاکستان اعلام کردند که نماینده طالبان به این نشست دعوت نشده است.
این نشست در حالی برگزار می‌شود که پاکستان به‌عنوان رئیس دوره‌ای سازمان همکاری اقتصادی در سال‌های ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷، در پی گسترش تجارت و ایجاد مسیرهای ترانزیتی میان کشورهای آسیای مرکزی و بنادر دریای عرب است؛ هدفی که به دلیل تنش‌های سیاسی و امنیتی میان کشورهای منطقه با چالش‌هایی روبه‌رو شده است.
سازمان همکاری اقتصادی (اکو) دارای ۱۰ عضو از جمله افغانستان، پاکستان، ایران، ترکیه و پنج کشور آسیای مرکزی است و در حوزه‌های تجارت، حمل‌ونقل، انرژی و سرمایه‌گذاری فعالیت می‌کند.
