به گزارش ایراف، به نقل از روزنامه آلمانی «دی‌ولت»، افغانستان در آستانه زمستان با تشدید بحران انسانی و ناامنی غذایی روبه‌روست؛ بحرانی که میلیون‌ها خانوار را در تأمین ابتدایی‌ترین نیازهای زندگی با مشکل مواجه کرده است.
بر اساس تازه‌ترین ارزیابی طبقه‌بندی یکپارچه مراحل امنیت غذایی (IPC)، پیش‌بینی می‌شود از نوامبر ۲۰۲۶ تا آوریل ۲۰۲۷، حدود ۱۹.۲ میلیون نفر، معادل ۳۸ درصد جمعیت افغانستان، با ناامنی غذایی حاد در سطح بحران یا شدیدتر مواجه شوند.
این رقم در مقایسه با پیش‌بینی مشابه سال گذشته که ۱۷.۴ میلیون نفر را شامل می‌شد، افزایش قابل‌توجهی نشان می‌دهد.
از میان این جمعیت، حدود پنج میلیون نفر در مرحله اضطراری ناامنی غذایی قرار خواهند گرفت؛ وضعیتی که به معنای نیاز فوری به کمک‌های غذایی و حمایت بشردوستانه است.
افزایش قیمت‌ها و ناتوانی مردم در تأمین غذا
یکی از مهم‌ترین عوامل تشدید بحران، کاهش قدرت خرید خانوارها در برابر افزایش هزینه‌های زندگی است.
اگرچه مواد غذایی همچنان در بازارهای افغانستان عرضه می‌شود، بخش بزرگی از مردم توانایی خرید اقلام ضروری را ندارند.
گزارش دی‌ولت از افزایش قیمت مواد غذایی، به‌ویژه برنج، آرد و سیب‌زمینی، حکایت دارد. بر اساس این گزارش، قیمت سیب‌زمینی نسبت به سال گذشته ۳۷ درصد افزایش یافته است.
در همین حال، فرصت‌های شغلی محدود و درآمد پایین کارگران روزمزد، شرایط معیشتی خانواده‌ها را دشوارتر کرده است.
بسیاری از کارگران فاقد مهارت تنها دو روز در هفته امکان اشتغال دارند و درآمد روزانه آنها برای تأمین هزینه‌های ضروری زندگی کافی نیست.
در چنین شرایطی، شماری از خانواده‌ها ناچار شده‌اند وعده‌های غذایی خود را کاهش دهند، مواد غذایی ارزان‌تر خریداری کنند یا از برخی نیازهای اولیه صرف‌نظر کنند.
روایت خانواده‌هایی که از زمستان می‌ترسند
دی‌ولت در گزارش خود با اشاره به وضعیت زندگی شهروندان کابل، تصویری از دشواری‌های معیشتی خانواده‌های کم‌درآمد ارائه کرده است.
حاجی صفی‌الله خان، یکی از ساکنان کابل، می‌گوید درآمد خانواده‌اش به‌سختی هزینه خوراک و اجاره مسکن را پوشش می‌دهد و با نزدیک‌شدن زمستان، تأمین سوخت و وسایل گرمایشی نیز به نگرانی‌های آنها اضافه شده است.
به گفته او، گاهی برای آنکه فرزندانش غذای کافی داشته باشند، خودش از خوردن یک وعده غذایی صرف‌نظر می‌کند.
در بخش دیگری از گزارش، به وضعیت عمران‌الله، شهروند افغان بازگشته از پاکستان، اشاره شده است.
او که پیش‌تر در نزدیکی اسلام‌آباد مشغول به کار بود، پس از بازگشت به افغانستان اکنون در خیابان‌های کابل سوپ مرغ می‌فروشد؛ شغلی که درآمد آن حتی برای تأمین نیازهای اولیه خانواده‌اش کافی نیست.
بازگشت مهاجران؛ فشار مضاعف بر اقتصاد افغانستان
بازگشت گسترده مهاجران از ایران و پاکستان نیز به یکی از عوامل تشدید بحران اقتصادی و غذایی افغانستان تبدیل شده است.
بر اساس آمارهای سازمان ملل، بیش از یک میلیون و ۲۰۰ هزار شهروند افغانستان در سال جاری میلادی از این دو کشور به افغانستان بازگشته‌اند؛ بخشی از این بازگشت‌ها نیز در پی اخراج یا فشارهای اعمال‌شده بر مهاجران صورت گرفته است.
این روند در شرایطی ادامه دارد که اقتصاد افغانستان با بیکاری گسترده و کمبود فرصت‌های اشتغال مواجه است.
ورود شمار زیادی از بازگشت‌کنندگان به بازار کار، رقابت بر سر فرصت‌های شغلی محدود را افزایش داده و فشار بیشتری بر خانواده‌های آسیب‌پذیر وارد کرده است.
از سوی دیگر، تنش‌های مرزی میان افغانستان و پاکستان و اختلال در مسیرهای تجاری، بر روند واردات و تأمین کالاهای اساسی نیز تأثیر گذاشته است. افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل و تجارت، فشار بیشتری بر قیمت کالاها وارد کرده است.
کاهش کمک‌های بشردوستانه در اوج نیازها
در کنار مشکلات اقتصادی، کاهش منابع مالی سازمان‌های امدادرسان نیز نگرانی‌ها درباره آینده بحران انسانی افغانستان را افزایش داده است.
برنامه جهانی غذا (WFP) اعلام کرده است که به دلیل کمبود بودجه، دامنه کمک‌رسانی خود را کاهش داده و در شرایط کنونی تنها می‌تواند به حدود دو میلیون نفر در ماه کمک کند؛ در حالی که این رقم در زمستان گذشته حدود چهار میلیون نفر بود.
این سازمان برای ادامه عملیات امدادرسانی در افغانستان تا ژانویه ۲۰۲۷ به حدود ۵۴۰ میلیون دلار منابع مالی نیاز دارد.
کاهش کمک‌های بین‌المللی در شرایطی اتفاق می‌افتد که شمار افراد نیازمند به حمایت غذایی و درمان سوءتغذیه همچنان رو به افزایش است.
هشدار درباره سوءتغذیه میلیون‌ها زن و کودک
پیامدهای بحران غذایی افغانستان به‌ویژه در میان کودکان و زنان آسیب‌پذیر نگران‌کننده است.
برآوردهای سازمان ملل نشان می‌دهد در سال ۲۰۲۷ حدود چهار میلیون زن و کودک در افغانستان به درمان سوءتغذیه حاد نیاز خواهند داشت.
از این تعداد، حدود یک میلیون نفر با سوءتغذیه شدید و تهدیدکننده سلامت مواجه خواهند بود.
کمبود منابع مالی و محدودیت دسترسی به خدمات درمانی و تغذیه‌ای، خطر گسترش پیامدهای بلندمدت سوءتغذیه، به‌ویژه در میان کودکان، را افزایش داده است.
سازمان‌های امدادرسان هشدار داده‌اند که بدون تأمین منابع مالی و گسترش برنامه‌های حمایتی، وضعیت تغذیه‌ای بخش بزرگی از جمعیت افغانستان در ماه‌های آینده وخیم‌تر خواهد شد.
زمستانی دشوار در انتظار افغانستان
اگرچه شرایط بارندگی و تولید محصولات کشاورزی در سال جاری در برخی مناطق افغانستان بهبود یافته، این مسئله نتوانسته مشکلات معیشتی میلیون‌ها نفر را برطرف کند.
به اعتقاد نهادهای بین‌المللی، افزایش تولید محصولات کشاورزی به‌تنهایی برای تأمین امنیت غذایی کافی نیست؛ زیرا بیکاری، کاهش درآمد خانوارها، افزایش قیمت مواد غذایی و افت کمک‌های بشردوستانه همچنان مانع دسترسی مردم به غذای کافی و مغذی است.
با نزدیک‌شدن فصل سرما، کاهش فرصت‌های اشتغال روزمزد و افزایش هزینه تأمین سوخت و گرمایش نیز می‌تواند فشار مضاعفی بر خانواده‌های کم‌درآمد وارد کند.
در چنین شرایطی، سازمان ملل و نهادهای امدادرسان بر ضرورت افزایش فوری کمک‌های غذایی، حمایت از کشاورزان، تأمین منابع مالی برنامه‌های تغذیه‌ای و ایجاد فرصت‌های معیشتی تأکید دارند.
برآورد ۱۹.۲ میلیون نفری سازمان ملل نشان می‌دهد بحران افغانستان دیگر صرفاً مسئله کمبود مواد غذایی نیست، بلکه به بحرانی چندوجهی تبدیل شده که فقر، بیکاری، مهاجرت اجباری و کاهش حمایت‌های بین‌المللی، ابعاد آن را گسترده‌تر کرده است.
