به گزارش ایراف، فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، روز دوشنبه در نشستی درباره وضعیت زنان و دختران افغانستان در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل گفت که جامعه جهانی باید در نحوه تعامل خود با طالبان، حقوق بشر و بهویژه حقوق زنان و دختران را در مرکز توجه قرار دهد.
تورک با اشاره به بیش از ۲۰۰ فرمان و دستور طالبان علیه زنان و دختران گفت که نمیتوان نیمی از جمعیت یک کشور را با مجموعهای از فرمانها و محدودیتها سرکوب کرد.
وی با تاکید بر استفاده از اصطلاح «آپارتاید جنسیتی» درباره وضعیت زنان در افغانستان گفت: «باید آنچه واقعاً در افغانستان اتفاق میافتد را نشان دهیم و با نام مشخص بیان کنیم.»
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل افزود که این فرمانها عملاً انقیاد و سلطه بر زنان و دختران را از سوی مقامات بالفعل طالبان عادیسازی کرده و پیامدهای گستردهای برای جامعه افغانستان داشته است.
حقوق زنان در مرکز تعامل با طالبان
تورک گفت تعامل جامعه جهانی با افغانستان نمیتواند تنها درباره بازگشت پناهجویان، کمکهای بشردوستانه یا عادیسازی روابط باشد و حقوق بشر باید بخش جداییناپذیر این گفتوگوها قرار گیرد.
وی تاکید کرد که حقوق بشری زنان و دختران افغانستان باید در مرکز این بحث قرار داشته باشد، زیرا پیامدهای وضعیت حقوق زنان تنها محدود به افغانستان نیست.
تورک همچنین گفت جامعه جهانی نباید برابری جنسیتی را صرفاً در حد شعار مطرح کند و باید آن را در عمل تحقق ببخشد.
تاکید بر پاسخگویی عاملان نقض حقوق بشر
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل در بخش دیگری از سخنان خود، پاسخگویی عاملان نقض حقوق بشر در افغانستان را از موضوعات اساسی دانست.
وی با اشاره به قرارهای بازداشت صادرشده از سوی دیوان کیفری بینالمللی علیه رهبر طالبان و رئیس دادگاه عالی این گروه گفت که این دادگاه ابزاری است که جامعه جهانی برای رسیدگی به چنین مواردی در اختیار دارد.
تورک همچنین نسبت به تضعیف نظام عدالت کیفری بینالمللی ابراز نگرانی کرد و ابراز امیدواری کرد افرادی که علیه آنان قرار بازداشت صادر شده است، بازداشت و در برابر عدالت قرار گیرند.
تاکید بر مستندسازی و حفظ شواهد
تورک همچنین بر اهمیت ادامه مستندسازی موارد نقض حقوق بشر در افغانستان تاکید کرد.
وی گفت نظارت، گردآوری و حفظ شواهد باید ادامه پیدا کند تا هر سازوکار پاسخگویی که در آینده ایجاد میشود، بتواند بر اساس این شواهد اقدام کند.
او هشدار داد که اگر به یک نظام اجازه داده شود بدون پاسخگویی به اقدامات خود ادامه دهد، جامعه جهانی وارد «مسیر بسیار خطرناکی» خواهد شد.
عقبگرد جنسیتی تنها به افغانستان محدود نیست
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل وضعیت زنان در افغانستان را بخشی از یک روند گستردهتر در جهان دانست و گفت که «عقبگرد جنسیتی» تنها به افغانستان محدود نمیشود.
تورک گفت این روند سازمانیافته است و افغانستان به نمادی از تلاشها برای عقب راندن دستاوردهای جنبش حقوق زنان و دختران تبدیل شده است.
وی تاکید کرد که جامعه جهانی باید از همان ابتدا در برابر این روند مقاومت کند.
اظهارات تازه فولکر تورک در حالی مطرح میشود که سازمان ملل متحد در هفتههای اخیر بارها درباره وضعیت حقوق زنان و دختران افغانستان و محدودیتهای اعمالشده از سوی طالبان ابراز نگرانی کرده است.
در همین چارچوب، مقامهای سازمان ملل بر ضرورت توجه به حقوق زنان در تعامل جامعه جهانی با طالبان تاکید کردهاند و وضعیت زنان و دختران افغانستان همچنان یکی از محورهای اصلی مباحث حقوق بشری درباره این کشور بوده است.
همچنین همزمان با پنجمین سالگرد ممنوعیت آموزش دختران بالاتر از دوره ابتدایی، نهادهای سازمان ملل درباره پیامدهای ادامه این محدودیتها برای نسل جدید دختران افغانستان هشدار دادهاند.
در همین حال، طالبان همواره انتقادهای بینالمللی درباره وضعیت زنان در افغانستان را رد کرده و مقامهای این گروه مدعی شدهاند که حقوق زنان در چارچوب قوانین و ارزشهای مورد نظر آنان تأمین میشود.
