به گزارش ایراف، اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه در پیامی با خروج از چارچوبهای محض سیاسی و تشریح ابعاد زیستمحیطی بحرانهای اخیر در خلیج فارس و دریای عمان، به تشدید آلودگیهای دریایی ناشی از حضور نظامی آمریکا، تجاوزات نظامی ماههای گذشته علیه ایران و تردد بیرویه نفتکشها طی چند دهه اخیر پرداخت.
ارزیابی خسارات تریلیون دلاری و منشأ آلودگیهای اخیر جزیره قشم
بقائی با اشاره به انتشار تصاویری از آلودگیهای شدید نفتی در سواحل جزیره قشم تصریح کرد: شواهد اولیه نشان میدهد منشأ این آلودگی نفتی که سه نقطه ساحلی و بخشهایی از سطح دریا را در برگرفته، یک کشتی فلهبر خارجی است.
وی این حادثه را تنها نمادی از آلودگیهای گسترده پیدا و پنهان چند دهه گذشته در آبهای خلیج فارس و دریای عمان دانست و افزود: این نشتها و تخریبهای مستمر، صدمات و خسارات زیستمحیطی سنگینِ تریلیون دلاری به مناطق ساحلی ایران وارد کرده است.
طرح مسئولیت حقوقی متجاوزان و مصرفکنندگان انرژی در مدیریت تنگه هرمز
سخنگوی دستگاه دیپلماسی با طرح این پرسش که چه کسی پاسخگوی جبران این حجم از خسارات است، تصریح کرد: آیا کشورهای مصرفکننده انرژی ارزان منطقه، شرکتهای بیمه کشتیرانی یا طرفهای متجاوز و شرکای آنها که خلیج فارس و دریای عمان را جولانگاه عملیاتهای نظامی و آزمایش مخربترین تسلیحات کردهاند، مسئول نیستند؟
بقائی تأکید کرد: ایران بهعنوان دارنده طولانیترین مرز ساحلی در خلیج فارس و دریای عمان نمیتواند نسبت به این تخریبها بیتفاوت باشد. از همین رو، همه طرفهای منتفع از کشتیرانی تجاری در تنگه هرمز مسئولیت قانونی و اخلاقی دارند و ترمیم زیستبوم دریایی باید بخشی لاینفک از ترتیبات مدیریت آتی این تنگه استراتژیک باشد.
پیشینه نقشآفرینی ایران در امنیت و محیطزیست خلیج فارس
حقوق بینالملل دریاها و حفاظت از آبراهههای بینالمللی: طبق کنوانسیونهای بینالمللی حقوق دریاها (از جمله کنوانسیون مارپول)، حفاظت از محیطزیست دریایی و مقابله با آلودگی ناشی از شناورها و عملیاتهای نظامی، جزو وظایف حقوقی کشورهای ساحلی و ترانزیتکننده است. ایران بارها نسبت به پیامدهای زیستمحیطی تردد ناوهای سوخترسان و نظامی بیگانه در آبهای کمعمق خلیج فارس هشدار داده است.
چالش ترتیبات امنیتی و مسئولیتهای زیستمحیطی: طرح موضوع «مسئولیت زیستمحیطی» از سوی وزارت امور خارجه نشاندهنده ابعاد جدیدی از استراتژی ایران در بازتعریف مقررات عبور و مرور و مدیریت تنگه هرمز است؛ رویکردی که بر اساس آن، هرگونه ترتیبات امنیتی یا تجاری آینده در این آبراهه حساس کلیدی، بدون جبران خسارات زیستمحیطی و تعهد به ایمنی زیستی منطقه کامل نخواهد بود.
