به گزارش ایراف و به نقل از تحلیل عبدالباری عطوان، تحلیلگر برجسته مسائل منطقهای، تجاوز نظامی اخیر آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران عملاً شکست معمار امنیتی واشنگتن در خاورمیانه را به اثبات رساند؛ استراتژی گرانقیمتی که بر برتری هوایی و احداث نزدیک به ۵۰ پایگاه نظامی در خلیج فارس استوار بود. عطوان تأکید میکند که شکلگیری شتابزده «پیمان مکه» نه یک اقدام تهاجمی، بلکه احتمالاً مقدمهای برای فرار و خروج اضطراری آمریکا از منطقه است.
بر اساس این ارزیابیها، کارشناسان استراتژیک بینالمللی نظیر مایکل فاکس نیز تأیید کردهاند که علیرغم امتناع برخی رقبای منطقهای از بهکارگیری واژگانی چون شکست آمریکا یا پیروزی ایران، معادلات میدانی از فروپاشی چتر حمایتی واشنگتن در غرب آسیا حکایت دارد.
مخالفت شدید نمایندگان پارلمان ترکیه با تصمیم اردوغان
همزمان با ابعاد منطقهای این معاهده، فضای سیاسی داخل ترکیه نیز دستخوش التهاب شده است. نمایندگان اپوزیسیون در پارلمان ترکیه با غیرقانونی خواندن اقدام رجب طیب اردوغان در امضای این توافق دفاعی، هشدار دادند که ورود آنکارا به چنین ائتلافهایی ترکیه را در بحرانهای پیچیده منطقهای گرفتار خواهد کرد.
تورهان شومز، رئیس فراکسیون حزب «خیر» با زیر سؤال بردن اختیارات قانونی اردوغان تصریح کرد: «این توافقنامه طبق ماده ۹۰ قانون اساسی ترکیه حتماً باید برای بررسی دقیق و تصویب به صحن علنی پارلمان ارجاع شود.»
نقد نگاه معاملهگرانه به امنیت و تبدیل ترکیه به «نگهبان مزدور»
در همین راستا، مراد امیر، نایبرئیس فراکسیون حزب «جدید» با انتقاد شدید از مفاد این پیمان دفاعی خاطرنشان کرد که پذیرش توافقی که ترکیه را درگیری منازعات تسلیحاتی کند، به هیچ وجه قابل قبول نیست.
وی تأکید کرد این اقدام هیچ منفعت متقابلی برای آنکارا نداشته و صرفاً رویکردی مالی برای کسب درآمد از عربستان سعودی دارد که متأسفانه موقعیت ترکیه را تا سطح یک «نگهبان مزدور» برای کشورهای عربی تنزل میدهد.
