به گزارش ایراف، تازهترین گزارش مؤسسه بینالمللی «هنلی» در ژوئیه ۲۰۲۶ نشان میدهد که پاسپورت افغانستان با وجود بهبود سه پلهای نسبت به سال گذشته، همچنان در آخرین جایگاه شاخص جهانی گذرنامهها قرار دارد.
بر اساس شاخص «هنلی پاسپورت ایندکس» که با استفاده از دادههای انجمن بینالمللی حملونقل هوایی (IATA) تهیه میشود، دارندگان گذرنامه افغانستان تنها میتوانند به ۲۳ مقصد جهان بدون ویزای قبلی، با ویزای فرودگاهی یا مجوز الکترونیکی سفر (eTA) وارد شوند.
افغانستان در گزارش سال ۲۰۲۵ در رتبه ۱۰۶ قرار داشت و امکان سفر به ۲۴ مقصد را داشت، اما در گزارش جدید اگرچه جایگاه این کشور به رتبه ۱۰۳ ارتقا یافته، تعداد مقاصد قابل دسترس به ۲۳ کاهش یافته و این کشور همچنان در انتهای جدول جهانی باقی مانده است.
بررسی روند این شاخص نشان میدهد که گذرنامه افغانستان از رتبه ۸۳ در سال ۲۰۰۶ به رتبه ۱۱۶ در سال ۲۰۲۱ سقوط کرد و پس از آن با بهبود نسبی، اکنون به رتبه ۱۰۳ رسیده است؛ با این حال همچنان کماعتبارترین گذرنامه جهان محسوب میشود.
این گزارش تأکید میکند که پایین بودن اعتبار گذرنامه افغانستان، فرصتهای شهروندان این کشور را در حوزههای سفر، تحصیل، تجارت، سرمایهگذاری و حضور در رویدادهای بینالمللی بهشدت محدود کرده است.
شهروندان افغانستان برای دریافت ویزای بسیاری از کشورها با روندهای طولانی، هزینههای بالا و بررسیهای امنیتی سختگیرانه مواجه هستند.
به باور تحلیلگران، ادامه بیثباتی سیاسی، محدود بودن روابط دیپلماتیک، به رسمیت شناخته نشدن حکومت طالبان از سوی بسیاری از کشورهای جهان، نگرانیهای امنیتی و سیاستهای سختگیرانه مهاجرتی، از مهمترین عوامل تداوم ضعف گذرنامه افغانستان به شمار میرود.
در مقابل، سنگاپور با امکان سفر به ۱۹۲ مقصد بدون ویزای قبلی، همچنان قدرتمندترین گذرنامه جهان را در اختیار دارد و ژاپن، کره جنوبی و امارات متحده عربی نیز در رتبه دوم این شاخص قرار گرفتهاند.
