به گزارش ایراف، سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (CIA) همزمان با سالگرد کشته شدن اسامه بنلادن، رهبر شبکه القاعده، گزارشی تفصیلی منتشر کرده که در آن به روند چندینساله جمعآوری اطلاعات، شناسایی محل اختفای او و اجرای عملیات نظامی در خاک پاکستان پرداخته شده است.
رسانههای آمریکایی روز جمعه، ۱ مه، با استناد به این گزارش نوشتهاند که بنلادن در ساعات اولیه دوم می ۲۰۱۱ در شهر ابیتآباد پاکستان طی یک عملیات هدفمند نیروهای ویژه آمریکا کشته شد.
در این گزارش، عملیات یادشده نتیجه سالها فعالیت اطلاعاتی پیچیده و هماهنگی گسترده میان نهادهای امنیتی و نظامی آمریکا توصیف شده است.
بر اساس ادعای سیا، رهبر القاعده از دهه ۱۹۹۰ زیر نظر دستگاههای اطلاعاتی قرار داشت، اما پس از حملات ۱۱ سپتامبر، تمرکز واشنگتن بر یافتن او شدت بیشتری پیدا کرد.
به نوشته این گزارش، محور اصلی تلاشها شناسایی افراد نزدیک به بنلادن بوده است؛ بهویژه یک پیک مورد اعتماد که پس از سالها رصد، هویت واقعی او مشخص شد.
اطلاعات بهدستآمده از این فرد، مأموران آمریکایی را به یک مجتمع مسکونی در ابیتآباد رساند؛ مکانی که به گفته سیا، ویژگیهای امنیتی غیرمعمولی داشته است: دیوارهای بلند با سیمخاردار، چندین دروازه ورودی، پنجرههای پوشیده، نبود هرگونه ارتباط تلفنی و اینترنتی و حتی سوزاندن زبالهها در داخل محوطه.
در ادامه گزارش آمده است که ساکنان این مجتمع منبع درآمد مشخصی نداشتهاند، موضوعی که به ظن مأموران آمریکایی درباره ماهیت واقعی این محل افزوده است.
پس از تقویت ارزیابیها درباره احتمال حضور بنلادن، نیروهای ویژه آمریکا تمرینهای فشردهای را برای اجرای عملیات آغاز کردند.
طبق روایت سیا، عملیات با مجوز باراک اوباما، رئیسجمهور وقت آمریکا، طراحی و اجرا شد.
در بخش مربوط به اجرای عملیات آمده است که بالگردهای حامل نیروهای ویژه نیمهشب وارد محوطه مجتمع شدند.
با وجود سقوط یکی از بالگردها هنگام فرود، عملیات ادامه یافت و نیروهای آمریکایی در مدت کوتاهی بنلادن را در داخل ساختمان شناسایی و به قتل رساندند.
سیا ادعا کرده است که هویت بنلادن پس از عملیات از طریق چندین روش مستقل تأیید و جسد او نیز در دریا رها شده است.
همچنین مقدار زیادی اسناد و تجهیزات از محل جمعآوری شده که به گفته این سازمان، نشان میدهد رهبر القاعده تا زمان کشته شدن همچنان در تصمیمگیریهای راهبردی و عملیاتی این شبکه نقش فعال داشته است.
در پایان گزارش، سیا کشته شدن بنلادن را «نقطه عطفی» در تلاشهای آمریکا برای تضعیف القاعده توصیف کرده و آن را نتیجه همکاری نزدیک میان نهادهای اطلاعاتی و نظامی این کشور دانسته است.
چالشهای راستیآزمایی و ابهامهای عملیات ادعایی آمریکا
با وجود روایت رسمی واشنگتن، همچنان ابهامهای جدی درباره اصل عملیات و نحوه کشته شدن اسامه بنلادن مطرح است.
مهمترین پرسش از همان ابتدا این بود که چرا هیچ تصویر یا ویدیویی از لحظه کشته شدن یا حتی پس از آن منتشر نشد؛ موضوعی که در عملیاتهای مشابه آمریکا سابقه ندارد و همین مسئله تردیدها را افزایش داده است.
علاوه بر این، ادعای نیروهای آمریکایی درباره سوزاندن جسد و رها کردن خاکستر او در دریا نیز با واکنشهای گسترده روبهرو شد، زیرا چنین روایتی نه با سنتهای رایج اسلامی همخوانی دارد و نه امکان راستیآزمایی آن وجود دارد.
همین موضوع باعث شده اصل عملیات و نحوه برخورد با جسد بیش از پیش زیر سؤال برود.
از سوی دیگر، محل کشته شدن بنلادن در نزدیکی اسلامآباد نیز سالهاست محل بحث است، زیرا بسیاری از ناظران معتقدند پنهان ماندن رهبر القاعده در چنین منطقهای بدون اطلاع برخی نهادهای محلی دشوار به نظر میرسد و این مسئله خود بر ابهامهای موجود افزوده است.
