به گزارش ایراف، سیدرضا محمدی، شاعر و نویسنده افغانستانی، با بیان این که زبان فارسی ابتکار دیوان یا دربار دیوانسالار سامانیان بود، گفت: هدف از این ابتکار، ایجاد ارتباط و یگانگی بین دهها قوم مختلفی بود که در فلات گسترده ایران از کاشغر تا بغداد زبانهای متفاوتی داشتند.
وی افزود: همین پراکندگی زبانی باعث شده بود که این اقوام در چنگ اعراب اسیر شوند، چون زبان مشترکی برای ارتباط نداشتند و امکان بسیج و سازماندهی برای قیام علیه سام (سام بن نوح) و جستجوی ریشههای خود را نمییافتند.
به گفته محمدی، شاهان و امپراتوریهای بزرگ ترک مثل غزنویان، سلجوقیان و تیموریان، این رشته وصل را به عنوان کیمیایی برای هویت مشترک ارتباطی اقوام و آیینهای از گذشته این سرزمین حفظ کردند.
وی تأکید کرد: «این گونه نبود که ترکها زبان نداشتند. دیوان لغات ترک محمود کاشغری سالها پیش از نخستین فرهنگنامه فارسی نوشته شده و کتاب حکومتداری قراخانیان خیلی پیش از سیاستنامه خواجه نظامالملک تدوین یافته است.
محمدی در ادامه تصریح کرد: اما آن حاکمان، صاحبخرد بودند و میدانستند تنها زبان فارسی است که خلاصه همه زبانهای دیگر و رشته ارتباط بین همه است؛ زبانی که در شش ماه میشد یاد گرفت و هر امیر و وزیری در دربارهای عثمانی، کریمیه، بغداد و هند باید این زبان را میآموخت.»
این شاعر و نویسنده افغانستانی با اشاره به توطئههای استعمارگران، اظهار داشت: «استعمار همین محور وجودی را نشانه گرفت. با حمله به زبان فارسی، رشته وصل این سرزمین بزرگ را پاره کرد.
وی با بیان اینکه پشتو و کردی و بلوچی و اردو، همه زبانهای بومی و میراث فرهنگی این سرزمین است و باید پاسداری شود، تاکید کرد: از این زبانها نمیتوان زبان ملی ساخت. راز آشفتگی افغانستان و پاکستان هم در همین نهفته است.»
محمدی تصریح کرد: «فارسی ملک شخصی هیچ قومی نیست، آیینه خانه جمعی است. اگر اصرار بیهوده برای جایگزینی زبان فارسی شکل نمیگرفت، امروز دعواهای نژادپرستانه و نفرت قومی و اینهمه دشمنی بین مردم پیدا نمیشد.»
وی در مورد برخی جریانهای فکری در افغانستان هشدار داد: «بدی هاشم خان این بود که فکر میکرد از احمد شاه ابدالی، امیرعلی شیرنوایی، سلطان محمود غزنوی و سلطان آلپ ارسلان سلجوقی فهمیدهتر است، در حالی که نبود و ریشه کشور را با تیشه میزد. ما امروز از شاخههای شکسته آویزانیم؛ گاهی باید در فرهنگ عربی دنبال چهره خود بگردیم و اسیر بن لادن شویم، گاهی هم باید در آیینه بابری اسلامآباد گم شویم.»
این نویسنده افغانستانی با تاکید بر اهمیت زبان فارسی بهعنوان حلقه وصل تمامی اقوام در فلات ایران، خاطرنشان کرد: «راه حل، بازگشت به زبان و فرهنگ فارسی است.»
