به گزارش ایراف، منابع آگاه، رپز سهشنبه به روزنامه العربی الجدید گفتند قطر و پاکستان پیشنهاد تازهای را برای کاهش اختلافات تهران و واشنگتن مطرح کردهاند. به گفته این منابع، طرح مذکور بر امتیازدهی متقابل و جلوگیری از بازگشت تنشها به مرحله درگیری نظامی متمرکز است.
این منابع مدعی شدند عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، طرح یادشده را در جریان سفر روز سهشنبه خود به تهران منتقل کرده است. به گفته آنان، این پیشنهاد پیشتر موافقت آمریکا و چراغ سبز ایران را دریافت کرده؛ با این حال، جزئیات این ادعا و میزان توافق عملی دو طرف در اطلاعات منتشرشده بهطور مستقل تأیید نشده است.
داراییهای ایران و مطالبات مالی
بر اساس جزئیاتی که منابع آگاه منتشر کردهاند، بخش مالی پیشنهاد بر پرداخت سود ۶ میلیارد دلار از داراییهای بلوکهشده ایران در بانکهای قطر متمرکز است. این منابع مدعیاند که در چارچوب طرح پیشنهادی، بر پرداخت این سود به تهران توافق شده است.
با این حال، گزارش منتشرشده جزئیات بیشتری درباره سازوکار پرداخت، زمانبندی اجرای آن و نحوه توافق بر سر این موضوع ارائه نمیکند. ازاینرو، تحقق این بخش از پیشنهاد به روشنشدن جزئیات اجرایی و تأیید رسمی طرفهای ذیربط وابسته است.
بازرسی هستهای؛ محور مورد توجه واشنگتن
در بخش هستهای طرح، منابع العربی الجدید مدعی شدند که ایران با انجام بازدیدی محرمانه و اعلامنشده از تأسیسات هستهای خود توسط آژانس بینالمللی انرژی اتمی موافقت کرده است؛ اقدامی که به گفته این منابع، پاسخی به بخشی از خواستههای آمریکا محسوب میشود.
با وجود انتشار این ادعا، جزئیات مربوط به دامنه بازرسی، تأسیسات احتمالی مورد نظر و چارچوب حقوقی اجرای آن مشخص نشده است. همچنین، در اطلاعات منتشرشده، تأیید مستقلی از سوی مقامهای ایرانی یا آژانس درباره پذیرش چنین سازوکاری ارائه نشده است.
سفر عاصم منیر به تهران؛ دیپلماسی در مسیر کاهش تنش
عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، روز سهشنبه در رأس هیئتی دیپلماتیک و نظامی وارد تهران شد. اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، با اشاره به این سفر اعلام کرد که گفتوگوها با فرمانده ارتش پاکستان، علاوه بر موضوع مذاکرات، بر گسترش روابط دوجانبه و تقویت همکاریهای مشترک نیز متمرکز است.
همزمان، منابع مسئول روز دوشنبه از احتمال اعلام گشایشی دیپلماتیک در طول هفته جاری خبر داده بودند. این اظهارات در شرایطی مطرح شده که تلاشهای منطقهای برای کاهش اختلافات تهران و واشنگتن ادامه دارد.
نقش قطر و پاکستان در مهار بحران
قطر و پاکستان در ماههای گذشته در تلاشهای دیپلماتیک مرتبط با کاهش تنش میان ایران و آمریکا نقش داشتهاند. به گفته منابع مورد استناد العربی الجدید، این دو کشور اکنون نیز در پی ایجاد چارچوبی برای تبادل امتیازات و جلوگیری از گسترش بحران هستند؛ مسیری که امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز نیز از محورهای مهم آن به شمار میرود.
این تحولات در حالی دنبال میشود که سفر روز دوشنبه سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، به تهران نیز در چارچوب رایزنیهای منطقهای و بینالمللی مورد توجه قرار گرفته است. با این حال، مقامهای ایرانی همچنان درباره برطرفنشدن کامل خطر درگیری نظامی هشدار دادهاند.
در مجموع، پیشنهاد منتسب به قطر و پاکستان میتواند تلاشی برای نزدیککردن مواضع تهران و واشنگتن از طریق پیوندزدن مطالبات مالی ایران با موضوع هستهای باشد. با این حال، ارزیابی میزان پیشرفت این ابتکار به انتشار جزئیات رسمی، تأیید مواضع دو طرف و روشنشدن سازوکار اجرای تعهدات احتمالی بستگی دارد.




