عضو کمیسیون انرژی مجلس در گفت‌وگو با ایراف با اشاره به نیاز افغانستان به نفت، گاز، بنزین و سایر فرآورده‌های نفتی گفت: ایران با توجه به ظرفیت‌های تولیدی و موقعیت جغرافیایی خود می‌تواند در تأمین نیازهای انرژی افغانستان نقش مهمی ایفا کند و بخش خصوصی دو کشور نیز می‌توانند برای توسعه همکاری‌های انرژی و حتی سرمایه‌گذاری در پروژه‌های پالایشی با یکدیگر مشارکت کنند.
ایران ظرفیت صادرات فرآورده‌های نفتی به افغانستان را دارد
رمضانعلی سنگدوینی گفت: افغانستان به نفت، گاز و بنزین برای حمل‌ونقل و همچنین برای بخش صنعت خود نیاز دارد. با توجه به اینکه ایران و افغانستان دو کشور همسایه و مسلمان هستند، این نیاز می‌تواند زمینه‌ای برای توسعه همکاری‌ها در حوزه تجارت و اقتصاد باشد.
وی افزود: این همکاری می‌تواند هم به تأمین نیازهای افغانستان کمک کند و هم برای تجار و سرمایه‌گذاران ایرانی فرصت ایجاد کند؛ چه از طریق دولت و چه از طریق بخش خصوصی.
عضو کمیسیون انرژی مجلس با اشاره به افزایش ظرفیت تولید بنزین در ایران اظهار کرد: طبق اعلام وزیر نفت، تا پایان امسال حدود ۱۳ میلیون لیتر به تولید بنزین پالایشگاه ستاره خلیج فارس اضافه می‌شود.
وی ادامه داد: پالایشگاه آبادان نیز در حال اجرای فاز دوم خود است که اگر این پروژه به نتیجه برسد، حدود ۱۵ میلیون لیتر دیگر به ظرفیت تولید بنزین کشور اضافه خواهد شد.
سنگدوینی با اشاره به وضعیت تولید گازوئیل در کشور گفت: وزیر نفت نیز اعلام کرده که ایران در زمینه نفت‌گاز یا همان گازوئیل به خودکفایی رسیده و می‌تواند صادرات این فرآورده را انجام دهد.
وی تصریح کرد: این شرایط به نظر من بهترین فرصت برای تأمین نیاز کشور دوست و همچنین کشور مسلمان افغانستان است و ایران می‌تواند صادرات فرآورده‌های نفتی به این کشور داشته باشد.
مشارکت بخش خصوصی ایران و افغانستان در پروژه‌های انرژی
سنگدوینی در پاسخ به این پرسش که آیا احداث تأسیسات سوخت در مرز اسلام‌قلعه می‌تواند به افزایش ظرفیت واردات فرآورده‌های نفتی افغانستان از مسیر ایران و مرز دوغارون منجر شود، گفت: امروز بخش قابل توجهی از اقتصاد و تجارت را بخش خصوصی می‌چرخاند و این موضوع بسیار حائز اهمیت است.
وی افزود: بخش خصوصی افغانستان می‌تواند در ایران سرمایه‌گذاری کند تا ظرفیت پتروپالایشگاه‌ها و پالایشگاه‌های کشور افزایش پیدا کند. افزایش ظرفیت پالایشی نیز می‌تواند موجب افزایش تولید فرآورده‌های نفتی و در نهایت توسعه صادرات شود.
عضو کمیسیون انرژی مجلس این همکاری را یک اقدام بزرگ دانست و گفت: بخش خصوصی ایران و افغانستان می‌توانند در این زمینه با یکدیگر مشارکت داشته باشند.
وی ادامه داد: حتی ممکن است در آینده این همکاری به جایی برسد که انتقال فرآورده‌های نفتی از طریق خط لوله نیز انجام شود. البته این موضوع نیازمند فراهم شدن شرایط و زیرساخت‌های لازم است، اما می‌تواند در آینده در این مسیر مورد توجه قرار گیرد.
سنگدوینی تأکید کرد: به نظر من این بهترین فرصت است که ایران تأمین نیاز افغانستان را در دست بگیرد، زیرا ایران از نظر جغرافیایی یکی از در دسترس‌ترین کشورهایی است که می‌تواند نیاز سوختی افغانستان را تأمین کند.
وی افزود: این نیاز فقط مربوط به بخش حمل‌ونقل نیست. افغانستان در زمینه گاز نیز محدودیت دارد و ممکن است بخشی از سوخت مورد نیاز بخش خانگی و صنعتی این کشور نیز از طریق همکاری با ایران تأمین شود.
سنگدوینی همچنین بر نقش اتاق‌های بازرگانی تأکید کرد و گفت: اتاق بازرگانی ایران و اتاق بازرگانی افغانستان نیز می‌توانند وارد این مسیر شوند، همکاری‌ها را تقویت کنند و برای تأمین نیازهای افغانستان در حوزه انرژی اقدام کنند.
توسعه تجارت انرژی با همسایگان در دستور کار است
عضو کمیسیون انرژی مجلس درباره برنامه این کمیسیون برای توسعه تجارت مرزی و تقویت جایگاه ایران در بازار انرژی افغانستان گفت: انرژی برای کشورها اهمیت بسیار زیادی دارد.
رمضانعلی سنگدوینی اظهار کرد: امروز ایران با کشورهای مختلف همسایه در زمینه انرژی تبادل دارد. با برخی کشورها برق وارد می‌کنیم و با برخی دیگر برق صادر می‌کنیم. در حوزه گاز نیز همکاری‌های مختلفی با کشورهای منطقه داریم.
وی افزود: با ترکیه، ترکمنستان و عراق در حوزه انرژی همکاری داشته‌ایم و در مرز شلمچه برای عراق صادرات گاز داریم. در مرز بازرگان نیز صادرات گاز به ترکیه انجام می‌شود.
عضو کمیسیون انرژی مجلس درباره همکاری با ترکمنستان نیز گفت: ما با ترکمنستان خط لوله داریم، اما به دلیل یک‌سری مسائل، این همکاری و صادرات فعلاً متوقف شده است.
وی ادامه داد: در مرز جمهوری آذربایجان نیز همکاری‌های انرژی داریم و با ارمنستان هم تبادل انرژی وجود دارد.
سنگدوینی تأکید کرد: این کشورها می‌توانند در حوزه‌های مختلف انرژی با ایران تبادل داشته باشند؛ چه در بحث پالایشگاهی، چه در تأمین برق، گاز و حتی فرآورده‌های نفتی.
وی گفت: اگر ما در زمینه‌ای کمبود داشته باشیم، می‌توانیم از کشورهای دیگر تأمین کنیم و اگر آنها نیاز داشته باشند، می‌توانیم نیاز آنها را برطرف کنیم. این تبادلات در نهایت می‌تواند به تقویت تجارت میان کشورهای منطقه کمک کند.
وی با اشاره به برنامه هفتم توسعه اظهار کرد: کمیسیون انرژی نیز این موضوعات را دنبال می‌کند و در برنامه هفتم توسعه هم مباحث مربوط به همکاری‌های انرژی با کشورهای منطقه مورد توجه قرار گرفته است.
سنگدوینی با اشاره به سیاست‌های دولت شهید رئیسی در حوزه انرژی منطقه گفت: خدا رحمت کند رئیس‌جمهور شهید، شهید رئیسی را؛ در آن دوره درباره انتقال گاز و تبدیل ایران به هاب انرژی منطقه و انتقال انرژی، گاز و آب در منطقه بحث‌هایی مطرح شده بود و این موضوع همچنان دنبال می‌شود.
وی افزود: به نظر من اینها اقدامات بسیار بزرگی است و اگر جنگ اتفاق نمی‌افتاد، مطمئناً اقدامات خوبی می‌توانست در این زمینه انجام شود.
آتش‌سوزی در اسلام‌قلعه و کمک ایران
سنگدوینی درباره آتش‌سوزی اخیر در گمرک اسلام‌قلعه برای دومین بار و کمک آتش‌نشانان ایرانی برای مهار این حادثه گفت: درباره گستردگی این حادثه اطلاع دقیقی ندارم، اما این اقدام یک کار بشردوستانه است.
وی افزود: ایران و افغانستان دو کشور مسلمان هستند و در چنین شرایطی کمک‌رسانی میان دو کشور یک اقدام طبیعی و انسانی است.
عضو کمیسیون انرژی مجلس ادامه داد: شما می‌بینید وقتی در کشوری سیل، زلزله یا حادثه ناگهانی دیگری اتفاق می‌افتد، کشور ما و به‌خصوص هلال احمر وارد عمل می‌شود و برای کمک اقدام می‌کند.
سنگدوینی تأکید کرد: این اقدامات از نظر من یک کار بشردوستانه، اخلاقی، اعتقادی و دینی است و به نظر من اقدام بسیار خوبی محسوب می‌شود.
همکاری‌های انرژی به تقویت روابط ایران و افغانستان کمک می‌کند
سنگدوینی در پایان با اشاره به تأثیر چنین همکاری‌هایی بر روابط دو کشور گفت: این اقدامات می‌تواند موجب تقویت ارتباط میان دولت‌ها و روابط میان ایران و افغانستان شود.
وی افزود: این موضوع اهمیت بیشتری پیدا می‌کند، زیرا بسیاری از مردم افغانستان در ایران زندگی می‌کنند و سال‌هاست که کشور ما میزبان مردم مسلمان افغانستان بوده است.
عضو کمیسیون انرژی مجلس اظهار کرد: بسیاری از اتباع افغانستان در ایران زندگی می‌کنند، کارت دارند و به شکل قانونی در کشور حضور دارند و این مسئله مربوط به امروز نیست؛ بلکه سال‌های طولانی است که ایران میزبان مردم افغانستان بوده است.
سنگدوینی در پایان تأکید کرد که توسعه همکاری‌های اقتصادی، انرژی و تجاری میان دو کشور می‌تواند در کنار روابط میان ملت‌ها، به تقویت ارتباط میان دولت‌های ایران و افغانستان نیز کمک کند.
افغانستان بخش قابل‌توجهی از نیاز خود به فرآورده‌های نفتی و سوخت را از طریق واردات تأمین می‌کند و ایران به دلیل همجواری، مرز مشترک و دسترسی به زیرساخت‌های حمل‌ونقل و انرژی، یکی از مسیرهای مهم برای تأمین این نیاز محسوب می‌شود. در همین چارچوب، معاونت اقتصادی طالبان از آغاز طرح احداث تأسیسات تخلیه، ذخیره و بارگیری نفت و گاز با ظرفیت ۱۰ هزار تن در مرز اسلام‌قلعه هرات خبر داده است؛ طرحی که می‌تواند ظرفیت جابه‌جایی و ذخیره فرآورده‌های نفتی در این مرز را افزایش دهد و زمینه را برای توسعه تجارت انرژی میان افغانستان و کشورهای همسایه، از جمله ایران، فراهم کند.
در چنین شرایطی، هرگونه تشدید درگیری میان پاکستان و افغانستان برای ایران نیز اهمیت ویژه‌ای دارد؛ چراکه ایران با هر دو کشور مرز مشترک دارد و گسترش ناامنی در این منطقه می‌تواند پیامدهای امنیتی، مرزی و مهاجرتی برای جنوب شرق کشور به همراه داشته باشد.
