به گزارش ایراف، بر اساس داده‌های رسمی اداره کل مدیریت مهاجرت ترکیه، روند برخورد با مهاجران فاقد مدرک در سال ۲۰۲۶ شدت بی‌سابقه‌ای یافته است.
تنها در شش ماه نخست سال، بیش از ۱۹ هزار و ۵۷۴ افغان بازداشت شده‌اند و این رقم در هشت ماه نخست به ۲۵ هزار و ۳۱۴ نفر رسیده است.
اکنون با احتساب آمار تا اول اکتبر، مجموع بازداشت‌شدگان افغان به ۲۹ هزار و ۷۱۲ نفر رسیده است؛ رقمی که نشان می‌دهد عملیات‌های امنیتی ترکیه در ماه‌های اخیر با سرعت بیشتری ادامه یافته است.
افغان‌ها؛ در صدر فهرست مهاجران فاقد مدرک
طبق گزارش‌های منتشرشده، افغان‌ها همچنان بزرگ‌ترین گروه مهاجران غیرقانونی در ترکیه هستند.
پس از آنان، اتباع سوریه، ازبکستان، ترکمنستان، ایران، مراکش، عراق، مصر، سودان و یمن قرار دارند؛ ترکیبی که نشان می‌دهد ترکیه همچنان یکی از مسیرهای اصلی مهاجرت از آسیای میانه، خاورمیانه و آفریقا به اروپا است.
عملیات‌های گسترده پلیس و گارد ساحلی
ترکیه طی سال ۲۰۲۶ دامنه عملیات‌های امنیتی خود را به‌طور قابل‌توجهی گسترش داده است؛ از بازرسی‌های شهری و ایست‌های بازرسی هویتی گرفته تا گشت‌های مرزی در مسیرهای ایران و یونان و رهگیری قایق‌های حامل مهاجران در دریای اژه.
در همین دوره، بیش از ۸ هزار نفر به‌اتهام قاچاق انسان و همکاری با شبکه‌های انتقال مهاجر بازداشت شده‌اند؛ موضوعی که نشان می‌دهد دولت ترکیه علاوه بر مهاجران، شبکه‌های سازمان‌یافته قاچاق را نیز هدف قرار داده است.
سرنوشت نامعلوم بازداشت‌شدگان
اداره مهاجرت ترکیه توضیح نداده که چه تعداد از بازداشت‌شدگان افغان دیپورت شده‌اند، چه تعداد در بازداشتگاه‌های مهاجرتی نگه‌داری می‌شوند و چه کسانی در انتظار رسیدگی‌های اداری هستند.
با این حال، گزارش‌های سازمان ملل نشان می‌دهد که تنها در پنج ماه نخست سال ۲۰۲۶، بیش از ۱۳ هزار افغان از ترکیه اخراج شده‌اند؛ آماری که نگرانی‌های حقوق بشری درباره وضعیت بازگشت‌کنندگان را افزایش داده است.
هشدار نهادهای بین‌المللی
نهادهای حقوق بشری و کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل بارها هشدار داده‌اند که بازگشت اجباری افغان‌ها به کشوری که با بحران اقتصادی، محدودیت‌های اجتماعی، ناامنی و فقدان خدمات اولیه روبه‌روست، آنان را در معرض خطرهای جدی قرار می‌دهد.
بسیاری از افغان‌هایی که از ترکیه دیپورت می‌شوند، پس از بازگشت با بیکاری، بی‌خانمانی، نبود حمایت اجتماعی و محدودیت‌های ناشی از حاکمیت طالبان مواجه می‌شوند.
ترکیه زیر فشار داخلی و منطقه‌ای
افزایش بازداشت‌ها در ترکیه در حالی رخ می‌دهد که این کشور طی سال‌های اخیر با فشارهای سیاسی داخلی برای کنترل مهاجرت روبه‌رو بوده است.
افکار عمومی ترکیه، به‌ویژه در شهرهای بزرگ مانند استانبول و آنکارا، خواستار سخت‌گیری بیشتر علیه مهاجران غیرقانونی شده‌اند و دولت نیز با تشدید عملیات‌های امنیتی تلاش دارد این فشارها را مدیریت کند.
چشم‌انداز مبهم مهاجرت افغان‌ها
با توجه به بحران‌های اقتصادی و اجتماعی در افغانستان و محدودیت‌های شدید در کشورهای همسایه، مسیر ترکیه همچنان یکی از راه‌های اصلی مهاجرت افغان‌ها باقی مانده است.
اما آمارهای جدید نشان می‌دهد که این مسیر بیش از گذشته پرخطر، پرهزینه و همراه با احتمال بازداشت و دیپورت است.
