به گزارش ایراف، سرگئی شویگو در دیدار با امیرخان متقی در مسکو، با اشاره به تحولات منطقه‌ای، اعلام کرد همکاری با افغانستان در چارچوب سازمان همکاری شانگهای باید دوباره فعال شود.
او گفت کابل نمی‌تواند از سازوکارهای امنیتی و اقتصادی منطقه کنار گذاشته شود، زیرا «تقریباً همه کشورهای منطقه اکنون با رهبری کنونی افغانستان تعامل مستقیم دارند».
به گفته شویگو، مشارکت افغانستان در پروژه‌های حمل‌ونقل، انرژی و ترانزیت نه‌تنها به توسعه این کشور کمک می‌کند، بلکه یکی از پایه‌های اصلی تقویت ثبات در آسیای مرکزی و جنوب آسیا خواهد بود.
او تأکید کرد که روسیه از هر سازوکاری که به ادغام افغانستان در روابط منطقه‌ای کمک کند، حمایت می‌کند.
در مقابل، امیرخان متقی با استقبال از موضع مسکو، گفت طالبان رویکرد «سازنده و واقع‌بینانه» روسیه را مثبت ارزیابی می‌کند و امیدوار است همکاری‌های امنیتی، اقتصادی و سیاسی میان دو کشور گسترش یابد.
متقی افزود کابل آماده است در پروژه‌های منطقه‌ای نقش فعال‌تری ایفا کند و روابط با روسیه را «در مسیر رو به رشد» می‌داند.
این موضع‌گیری در ادامه تلاش‌های اخیر روسیه برای بازتعریف نقش افغانستان در معادلات منطقه‌ای مطرح می‌شود؛ تلاشی که در نشست‌های «فرمت مسکو» و دیدارهای پی‌درپی مقامات دو طرف نیز قابل مشاهده است.
مسکو معتقد است امنیت منطقه بدون مشارکت کابل در سازوکارهای مشترک قابل تحقق نیست.
عدم صدور بیانیه پایانی در نشست «فرمت مسکو»
این در حالی‌است که بر اساس اظهارات ضمیر کابلوف، نماینده ویژه رئیس‌جمهور روسیه در امور افغانستان، هشتمین نشست فرمت مسکو بدون صدور بیانیه مشترک پایان یافت؛ اختلاف میان طالبان و پاکستان بر سر بخش‌هایی از متن بیانیه، به‌ویژه موارد مربوط به «تروریسم»، مانع توافق نهایی شد.
طالبان معتقد بودند که در متن امسال «بیش از حد» به افغانستان در زمینه تروریسم اشاره شده است؛ موضوعی که برای مسکو «شگفت‌آور» بود، زیرا عبارات مشابه در بیانیه سال گذشته نیز وجود داشت.
کابلوف تأکید کرده است که این اختلافات مانع ادامه کار سازوکار فرمت مسکو نخواهد شد و این روند حتی بدون بیانیه مشترک نیز پابرجا می‌ماند.
نگرانی‌های امنیتی روسیه از افغانستان
در سخنرانی افتتاحیه نشست، سرگئی لاوروف بار دیگر بر تهدیدهای تروریستی در افغانستان تأکید کرد و گفت مبارزه طالبان با داعش و سایر گروه‌های افراطی باید با حمایت منطقه‌ای تقویت شود.
او همچنین از احتمال بازگشت زیرساخت‌های نظامی ناتو در افغانستان و کشورهای همسایه ابراز نگرانی کرد و آن را «غیرقابل قبول» خواند.
لاوروف افزود که کاهش ۹۰ درصدی تولید مواد مخدر در افغانستان، به‌رغم فشارهای اقتصادی و تحریم‌های غرب، نشانه‌ای از تلاش‌های کابل برای کنترل اقتصاد سیاه است؛ اما وضعیت امنیتی همچنان شکننده است و نیازمند همکاری منطقه‌ای گسترده‌تر است.
پشیمانی روس‌ها از شناسایی یک‌جانبه طالبان
اگرچه روسیه در سال ۲۰۲۵ نخستین کشوری بود که حکومت طالبان را به‌طور رسمی به رسمیت شناخت، اما تحولات اخیر نشان می‌دهد مسکو با چالش‌های جدی در این تصمیم مواجه شده است.
در نشست فرمت مسکو، اختلافات شدید میان طالبان و پاکستان، عدم پذیرش بیانیه مشترک، و اعتراض طالبان به اشاره‌های امنیتی، همگی نشانه‌هایی از افزایش هزینه‌های سیاسی و امنیتی این شناسایی یک‌جانبه برای روسیه هستند.
همچنین، به باور ناظران مواضع صریح لاوروف درباره تهدید داعش، نگرانی از بازگشت ناتو، و تأکید بر ضرورت تقویت ظرفیت ضدتروریسم کابل، نشان می‌دهد مسکو نسبت به وضعیت امنیتی افغانستان و توان طالبان در مدیریت تهدیدها، نگرانی‌های جدی دارد.
این مجموعه تحولات، در محافل تحلیلی روسیه به‌عنوان نشانه‌ای از «پشیمانی عملی» مسکو از شناسایی شتاب‌زده طالبان تعبیر شده است؛ هرچند روسیه تاکنون این پشیمانی را به‌صورت رسمی اعلام نکرده است.
