به گزارش ایراف، روزنامه «هندو» در این گزارش با اشاره به تحولات پیچیده منطقهای و بازآرایی قدرت در غرب آسیا تصریح کرد که موازنه امنیتی منطقه از الگوی یکجانبهگرایی گذشته فاصله گرفته و به سمت یک «معماری چندلایه و درونزا» در حال حرکت است. این تحلیل نشان میدهد که ظرفیتهای نفوذ ژئوپلیتیک ایران از یکسو و بازتعریف موقعیت ترانزیتی و امنیتی افغانستان از سوی دیگر، دو رکن غیرقابلانکار در هرگونه توافق یا معاهده جدید در حوزه خلیج فارس و جنوب آسیا محسوب میشوند.
موازنه هند میان اعراب، اسرائیل و ایران در معاهدههای نوین امنیتی
بخش مهمی از گزارش روزنامه هندو به چارچوبهای محاسباتی نیودلهی در قبال تحولات جدید اختصاص دارد. به نوشته این روزنامه، هند که طی سالهای اخیر سیاست «توازن راهبردی» را در مواجهه با کشورهای عرب حوزه خلیج فارس، اسرائیل و ایران دنبال کرده است، اکنون خود را در برابر یک واقعیت جدید میبیند. شکلگیری ائتلافها یا ترتیبات دفاعی نوظهور میان کشورهای منطقه موجب شده تا هند با احتیاط بیشتری تحرکات دیپلماتیک خود را پیش ببرد تا ضمن صیانت از سرمایهگذاریهای سنگین خود در چابهار و کریدورهای شمال-جنوب، روابط اقتصادی گسترده با کشورهای عربی را نیز حفظ کند.
گرهخوردگی ترتیبات امنیتی غرب آسیا با ثبات و آینده افغانستان
روزنامه هندو در ادامه به تحلیل پیوند نافکستنی تحولات خاورمیانه با ثبات در مرزهای شرقی پرداخت. در این تحلیل آمده است که امنیت خطوط ترانزیتی انرژی و کالا در غرب آسیا کاملاً با وضعیت ثبات سیاسی و مقابله با تروریسم در افغانستان گره خورده است. از نگاه کارشناسان هندی، ایران به عنوان کشور حائل میان غرب و جنوب آسیا، نقشی تعیینکننده در مدیریت ریسکهای امنیتی ناشی از افغانستان دارد و بدون همکاری تهران، مانور هند یا قدرتهای منطقهای برای تثبیت کریدورهای جدید با چالشهای جدی مواجه خواهد شد.
سوابق و پیشینه
بندر چابهار و دروازه ورودی هند به افغانستان و آسیای مرکزی: پروژه توسعه بندر چابهار ایران توسط هند، نمونه بارزی از اتکای استراتژیک نیودلهی به ایران برای دور زدن محدودیتهای جغرافیایی پاکستان است. هند از طریق چابهار تلاش کرده تا دسترسی مستقیم به بازارها و حوزه امنیتی افغانستان و کشورهای آسیای مرکزی داشته باشد.
تأثیر چالشهای بینالمللی بر طرحهای ترانزیتی: شکلگیری ابداعات جدید مانند کریدور هند-خاورمیانه-اروپا (IMEC) و رقابت آن با کریدور شمال-جنوب (INSTC)، لزوم پایش مداوم تحولات امنیتی منطقه را برای نیودلهی دوچندان کرده است. با این حال، ناامنیها و تنشهای تسلیحاتی در مبادی بحری نشان داده که مسیرهای زمینی گذرکننده از ایران همچنان پایدارترین گزینه ترانزیتی برای منطقه باقی ماندهاند.
دیپلماسی هند و طالبان با واسطهگری عقلانیت منطقهای: هند پس از خروج آمریکا از افغانستان در سال ۲۰۲۱، ابتدا حضور خود را در کابل تقلیل داد اما متعاقباً با اتخاذ رویکردی واقعگرایانه، تعاملات ملموسی را برای حفظ نفوذ خود در افغانستان آغاز کرد. همکاریهای غیررسمی و تبادل دادههای امنیتی میان تهران و نیودلهی درباره تحولات افغانستان از ارکان نفوذ نرم هند در جنوب آسیا محسوب میشود.
