به گزارش ایراف به نقل از نشریه گلوبل میتس، مقامهای پاکستانی اعلام کردهاند که بستهشدن گذرگاههای مرزی با افغانستان و بیثباتی در مسیرهای تجاری خلیج فارس، ضربه سنگینی به صادرات و ترانزیت این کشور وارد کرده و مجموع خسارتها به بیش از ۱.۴ میلیارد دلار رسیده است.
این آمار در گزارشی رسمی به یک کمیته پارلمانی ارائه شده و نشان میدهد که دو عامل اصلی—یعنی انسداد مرز افغانستان و اختلال در مسیرهای دریایی و هوایی خلیج فارس—بخش مهمی از تجارت خارجی پاکستان را مختل کردهاند.
بر اساس این گزارش، تجارت پاکستان با افغانستان پس از بستهشدن مرز در ۱۱ اکتبر ۲۰۲۵ تقریباً متوقف شده است.
مقامهای پاکستانی گفتهاند ارزش صادرات این کشور به افغانستان تا آوریل ۲۰۲۶ به ۸۵.۶ میلیون دلار سقوط کرده، در حالی که این رقم در دوره مشابه سال گذشته حدود ۸۱۸ میلیون دلار بوده است.
در ادامه گزارش آمده است که بستهشدن مرزها موجب توقف بیش از ۷۵۰۰ کانتینر در بنادر و گذرگاههای مرزی شده و صادرات کالاهایی همچون دارو، سیمان، تراکتور، موتورسیکلت، روغن خوراکی و مواد غذایی را با اختلال جدی روبهرو کرده است.
مقامهای پاکستانی همچنین هشدار دادهاند که اختلال در مسیرهای ترانزیتی، دسترسی کشورهای آسیای مرکزی—از جمله قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، ترکمنستان و ازبکستان—به بنادر پاکستان را محدود کرده و روند صادرات و واردات منطقهای را تحت تأثیر قرار داده است.
در کنار این تحولات، تنشهای اخیر در خلیج فارس نیز بر حملونقل دریایی و هوایی اثر گذاشته و بخشی از صادرات پاکستان به کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس را کاهش داده است. طبق این گزارش، صادرات پاکستان به این کشورها در فاصله جولای تا آوریل حدود ۲.۲ درصد افت کرده و بیشترین کاهش در صادرات به عمان، قطر و بحرین ثبت شده است.
مقامهای پاکستانی هشدار دادهاند که تداوم بیثباتیهای منطقهای میتواند به کاهش بیشتر صادرات و از دست رفتن صدها میلیون دلار دیگر منجر شود.
دولت پاکستان در واکنش به این وضعیت، از ایجاد یک سازوکار ویژه برای هماهنگی امور تجاری، کاهش هزینههای حملونقل و افزایش پروازهای باری خبر داده است.
همچنین بخشی از صادرات این کشور به بنادر جایگزین در منطقه، از جمله جده، صحار و صلاله منتقل شده است.
در بخش دیگری از گزارش آمده است که پاکستان برای جبران پیامدهای بستهشدن مرز افغانستان، استفاده از مسیر ایران برای ترانزیت کالا به آسیای مرکزی را افزایش داده و هزاران کامیون حامل محصولات کشاورزی و مواد غذایی از این مسیر عبور کردهاند.
این تحولات در حالی رخ میدهد که طی ماههای گذشته، تنشهای مرزی و اختلافهای سیاسی میان اسلامآباد و حکومت طالبان بارها موجب بستهشدن گذرگاههای مرزی و اختلال در تجارت دو طرف شده است.
مقامهای پاکستانی میگویند با وجود تلاشها برای ازسرگیری تجارت، ادامه محدودیتها در مرز افغانستان و بیثباتی در خلیج فارس همچنان تهدیدی جدی برای تجارت خارجی این کشور به شمار میرود.
