بر اساس گزارش منابع ایراف، توافقات حاصلشده تا این لحظه، دوطرف درباره دو محور اصلی به تفاهم اولیه رسیدهاند:
۱. مدیریت حملات تیتیپی: طالبان متعهد شده است که از خاک افغانستان، حملاتی علیه پاکستان انجام نشود. این تعهد شامل جلوگیری از فعالیت تیتیپی در مناطق مرزی میشود.
۲. ثبات در وضعیت مرزها: پاکستان هم پذیرفته است که دیگر دروازههای مرزی را با هر اختلاف جزئی و موقتی نبندد و رویکردی باثباتتر در مدیریت گذرگاههای مرزی در پیش بگیرد.
این در حالی است که طالبان پیشتر در گفتوگو با نماینده ویژه چین، مساله تیتیپی را «مشکل داخلی پاکستان» خوانده و ادعای استفاده از خاک افغانستان علیه کشورهای همسایه را رد کرده بود.
مذاکرات ارومچی که چند روز پیش با حضور هیاتهایی از وزارت خارجه و نهادهای دفاعی و اطلاعاتی طالبان و پاکستان آغاز شده، در حالی به پیش میرود که تنشهای نظامی در مرزهای مشترک همچنان ادامه دارد . چین که نقش میانجی را بر عهده دارد، از پیشرفت «پایدار» در این گفتوگوها خبر داده است.
گفتوگوهای ارومچی در شرایطی آغاز شد که روابط اسلامآباد و کابل به پایینترین سطح خود رسیده بود. درگیریهای مرزی از اواخر سال ۲۰۲۵ شدت گرفت و با حملات هوایی پاکستان به مناطقی در افغانستان در ۲۲ فوریه ۲۰۲۶ (۴ اسفند ۱۴۰۴) وارد فاز جدیدی شد . اسلامآباد هدف این حملات را اردوگاههای تیتیپی اعلام کرد و در مقابل، طالبان از تلفات غیرنظامیان خبر داد.
پس از این حملات، پاکستان عملیات «غضبللحق» را در ۲۶ فوریه (۷ اسفند) رسماً آغاز کرد . در هفتههای بعد، دو طرف درگیریهای سنگینی را با استفاده از توپخانه و سلاحهای سنگین تجربه کردند . طالبان محلی در خوست از تصرف یک پست مرزی پاکستان خبر دادند، هرچند این ادعا مستقلا تأیید نشد.
آتشبس کوتاهمدت به مناسبت عید فطر با میانجیگری ترکیه، عربستان و قطر، فضایی برای آغاز گفتوگوهای دیپلماتیک ایجاد کرد. چین که منافع استراتژیک مهمی در ثبات منطقه دارد، از این فرصت استفاده کرد و نماینده ویژه خود را به کابل و اسلامآباد فرستاد تا مقدمات مذاکرات ارومچی را فراهم کند.
سه خواسته اصلی پاکستان از طالبان
بر اساس گزارش منابع دیپلماتیک، پاکستان در این مذاکرات سه خواسته مشخص و قاطع را مطرح کرده است:
۱. اعلام رسمی تیتیپی به عنوان گروه تروریستی از سوی حکومت طالبان
۲. برچیدن شبکه و زیرساختهای این گروه در خاک افغانستان
۳. ارائه شواهد قابلراستیآزمایی درباره اقدامات انجامشده
اسلامآباد تأکید کرده است که هرگونه پیشرفت واقعی منوط به اقدام «مشهود و قابلراستیآزمایی» کابل علیه گروههای مسلح است. سخنگوی وزارت خارجه پاکستان همچنین تصریح کرده که مذاکرات به معنای تغییر در سیاست امنیتی این کشور نیست و عملیات «غضبللحق» ادامه دارد.
سخنگوی وزارت خارجه چین، مائو نینگ، تأکید کرده که پکن از «کانالهای متعدد و در سطوح مختلف» با دو طرف در ارتباط بوده و بستر لازم برای گفتوگو را فراهم کرده است.
ادامه درگیریها همزمان با مذاکرات
نکته قابل توجه اینکه مذاکرات ارومچی در حالی ادامه دارد که درگیریهای مرزی متوقف نشده است. در تازهترین رویداد، منابع محلی در خوست از ادامه درگیریها و تبادل آتش میان نیروهای دوطرف خبر میدهند. این وضعیت نشان میدهد که دیپلماسی و جنگ در مرزهای پاکستان و افغانستان همزمان در جریان است.
امیرخان متقی؛ سرپرست وزارت خارجه طالبان، روز گذشته در نشست مشورتی طالبان و کشورهای آسیای مرکزی در کابل گفته بود که نمایندگان این گروه برای یافتن راهحل با نمایندگان پاکستان در چین در حال گفتگو هستند.
پیامدهای انسانی جنگ طالبان و پاکستان
درگیریهای نظامی میان طالبان و پاکستان در مناطق مرزی، سبب کشته شدن تعداد زیادی از غیرنظامیان شده و براساس آمار سازمان ملل، هزاران تن مجبور به ترک خانههای خود شدهاند.
براساس گزارش رسمی طالبان از آغاز حملات پاکستان بر ولایتهای مختلف افغانستان، تاکنون ۷۶۱ نفر کشته و ۶۲۶ تن دیگر زخمی شدهاند. این در حالی است که در سایه درگیریهای پراکنده، گفتگوهای سه جانبه در چین نیز ادامه دارد.
طالبان امروز یکشنبه، ۱۶ فروردین اعلام کردهاند که از آغاز حملات پاکستان بر ولایتهای مختلف افغانستان، ۷۶۱ نفر کشته و ۶۲۶ تن دیگر زخمی شدهاند.
حمدالله فطرت؛ معاون سخنگوی طالبان گفته که این حملات در ولایتهای کابل، قندهار، ننگرهار، پکتیا، پکتیکا، خوست، کنر، لغمان و نورستان انجام شده است.
به گفته فطرت، این آمار از ۲۲ فوریه تا چهارم آوریل سال جاری میلادی ثبت شده است.
او افزوده است که در این مدت ۱۱۴۰ خانه تخریب و ۲۷ هزار و ۴۰۷ خانواده آواره شدهاند.
در همین حال، ۲۵۶ مغازه، ۳۴ مسجد، ۱۳ مدرسه، ۱۳ مدرسه دینی و ۴۲ خودرو تخریب شدهاند.
این گروه افزوده است که ۶۶۱ رأس دام نیز در پی حملات پاکستان تلف شدهاند.
بیشتر بخوانید:
افزایش تلفات سیل در افغانستان؛ ۹ نفر در ننگرهار و میدانوردک جان باختند
جنگ طالبان و پاکستان؛ ۶ سرباز پاکستانی در خوست کشته شدند
تأکید کشورهای آسیای مرکزی بر گسترش همکاریهای اقتصادی با افغانستان
