ادامه بسته‌ماندن مرزهای پاکستان با افغانستان؛ فعالان اقتصادی: بیشترین زیان متوجه اسلام‌آباد است

به گزارش ایراف، خان‌جان الکوزی، عضو هیئت‌مدیره اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان، اعلام کرده است که بسته‌ماندن گذرگاه‌های مرزی و تجاری میان افغانستان و پاکستان، بیشترین آسیب را متوجه پاکستان کرده و روند مبادلات اقتصادی دو کشور را عملاً متوقف ساخته است.

به گفته او، پیش از بسته‌شدن مرزها، حجم تجارت ماهانه میان دو کشور حدود ۲۰۰ میلیون دلار بود که بخش عمده آن شامل واردات افغانستان از پاکستان می‌شد.

اما با مسدود ماندن گذرگاه‌ها، این دادوستد به‌طور کامل متوقف شده است.

الکوزی توضیح می‌دهد که با گذشت بیش از یک ماه از این وضعیت، افغانستان مسیرهای جایگزین تجاری را فعال کرده و اکنون از طریق این مسیرها—به‌ویژه گذرگاه‌های کشورهای آسیای مرکزی—واردات و صادرات خود را ادامه می‌دهد.

او تأکید می‌کند که با وجود افزایش قیمت برخی کالاها، کمبودی در بازار افغانستان مشاهده نمی‌شود و «چالش جدی در تأمین نیازهای وارداتی وجود ندارد».

همچنین فصل صادرات میوه تازه افغانستان نیز به پایان رسیده و فشار چندانی از این ناحیه احساس نمی‌شود.

این مقام اقتصادی می‌گوید صادرات مواد معدنی افغانستان نیز از طریق مسیرهای جایگزین در حال انجام است و توقف مرزهای پاکستان مانع جدی برای این بخش ایجاد نکرده است.

بسته‌ماندن گذرگاه‌های مرزی افغانستان و پاکستان اکنون وارد سومین ماه خود شده؛ اقدامی که تجارت دوجانبه و ترانزیت منطقه‌ای را به‌طور کامل مختل کرده است.

این گذرگاه‌ها پس از درگیری هشت‌روزه میان نیروهای پاکستانی و طالبان در مناطق مرزی بسته شدند.

با وجود برگزاری چندین دور مذاکره میان دو طرف در دوحه، استانبول و ریاض برای کاهش تنش‌ها، این گفت‌وگوها تاکنون نتیجه‌ای در پی نداشته و مرزها همچنان بسته مانده‌اند؛ موضوعی که میلیون‌ها دلار خسارت به بازرگانان دو کشور وارد کرده است.

در پاکستان نیز اتاق تجارت و صنایع سرحد پیش‌تر خواستار بازگشایی فوری مرزها و ازسرگیری تجارت شده بود.

رسانه‌های پاکستانی به نقل از رئیس این اتاق گزارش داده‌اند که ادامه این وضعیت، زیان‌های سنگین مالی و افزایش بیکاری را در پی داشته است.

جنید الطاف، رئیس اتاق تجارت سرحد پاکستان، اعلام کرده که بیش از ۱۲ هزار کانتینر در گذرگاه‌های مرزی و بندر کراچی متوقف مانده و بازرگانان مجبور به پرداخت هزینه‌های سنگین انبارداری و تأخیر شده‌اند.

در همین حال، روزنامه پاکستانی دان در گزارشی اخیراً، ارزیابی متفاوتی از پیامدهای تعلیق تجارت ارائه کرده و نوشته است که این وقفه حدود سه ماه، فشار اقتصادی سنگین‌تری بر افغانستان وارد کرده است.

بر اساس داده‌های تجاری که این روزنامه به آن استناد کرده، زیان صادراتی افغانستان از ۱۰ اکتبر تاکنون حدود ۱۰ درصد (معادل ۱۷۳ میلیون دلار) برآورد شده، در حالی که زیان پاکستان تنها ۰٫۶ درصد تخمین زده می‌شود.

دان می‌نویسد وابستگی شدید افغانستان به مسیرهای محدود صادراتی، آسیب‌پذیری این کشور را در برابر تنش‌های مرزی افزایش داده است.

حدود ۴۶ درصد صادرات افغانستان به پاکستان انجام می‌شود و بخش قابل توجهی از این کالاها نیز از طریق مرز واگه به هند منتقل می‌شود.

در مقابل، سهم افغانستان از کل صادرات جهانی پاکستان تنها ۳٫۴۶ درصد است.

این روزنامه تأکید می‌کند که هرچند افغانستان توانسته بخشی از واردات خود را به سمت ایران، هند و کشورهای آسیای مرکزی هدایت کند، اما یافتن بازارهای جدید برای فروش میوه و سبزیجات – که بخش بزرگی از صادرات این کشور را تشکیل می‌دهد – بسیار دشوار خواهد بود.

دان همچنین به تغییر الگوی واردات افغانستان اشاره کرده و می‌نویسد تاجران افغان اکنون سفارش سیمان را از ایران، ازبکستان و تاجیکستان ثبت می‌کنند و واردات دارو از ترکیه، ازبکستان، ایران و هند نیز افزایش یافته است؛ موضوعی که سهم سنتی پاکستان در بازار افغانستان را تحت فشار قرار داده است.