ایراف، نادرقلی ابراهیمی، عضو کمیسیون آب، منابع طبیعی و کشاورزی مجلس در گفتگوی ویژه با ایراف، با اشاره به معاهده حقابه ایران و افغانستان گفت: ایران و افغانستان در سالهای ۱۳۵۱ مصوبهای درباره حقابه قانونی دارند. بر اساس آن، حقابه قانونی ما از رودخانه هیرمند به سمت تالاب هامون حدود ۸۲۰ میلیون مترمکعب است. بنابراین به تبع آن باید هم از حقابه تعیینشده برخوردار شویم و هم از روانآبها و سیلابهای مازاد؛ یعنی این موضوع دو بخش دارد.
وی با اشاره به اظهارات شینا انصاری؛ رئیس سازمان محیط زیست در خصوص مذاکره با طالبان بر سر حقابه، توضیح داد: این مساله مربوط به تالاب بینالمللی هامون است؛ تالابی که جزو زیستبومهای حیاتی منطقه محسوب میشود و در مرز مشترک ایران و افغانستان قرار دارد؛ لذا در بحث دیپلماسی آب باید پیگیری جدی صورت گیرد و دستگاههایی مانند سازمان محیط زیست، وزارت نیرو و وزارت امور خارجه باید مطالبهگری کنند.
پیگیری مجلس برای تامین حقابه
این نماینده مجلس ادامه داد: در مجلس نیز بنده به عنوان رئیس کمیته آب و نماینده ناظر مجلس در شورای عالی آب، این موضوع را پیگیری کردهام و خواستهام که مطالبات بهحق ما از حقابه رودخانه هیرمند برای تالاب هامون ایفا شود. این موضوع بسیار جدی و مهم است.
خشکسالی حد و اندازه دارد
وی در پاسخ به ادعای مقامات طالبان درباره خشکسالی در افغانستان گفت: طرف افغانستانی معمولاً زمانبندیهایی تعریف میکند و میگوید میخواهیم شرایط را بررسی کنیم، اما واقعیت این است که مساله روشن است. ببینید، در سد کجکی و سد کمالخان، عملاً همه آبها را استحصال کردهاند. خشکسالی حد و اندازه دارد؛ اما آبی که در سطوح بالادستی وجود دارد و حتی آخرین سدی که در کنار مرز و در نقطه صفر مرزی احداث کردهاند، باعث شده کل آبها و روانآبهای موجود منحرف شود؛ یعنی اجازه نمیدهند حتی یک قطره آب به سمت ایران بیاید.
او تأکید کرد: بنابراین، با توجه به شرایط اقلیمی، میزان ریزشهای جوی و فرصتهایی که وجود دارد، باید حقابه مسلم ما از طریق دریچههای سدهای کجکی، سد کمالخان و سد آخری که در مرز ساختهاند، به ایران داده شود.
جایگاه حقوق بینالملل و دیپلماسی آب در تضمین حقابه
این نماینده مجلس درباره رژیم حقوقی حاکم بر مدیریت آبهای سرزمینی و رودخانههای مرزی هم توضیح داد: بحث دیپلماسی آب و حقوق آبهای مرزی، مانند سایر حقوق مربوط به منابع و مرزها، باید در چارچوبهای مشخص اجرا شود. اساساً حقوق بینالملل بر اتکای همین قواعد معنا پیدا میکند و بدون آن، روابط بین دولتها و مناسبات بینالمللی مفهومی نخواهد داشت.
ضرورت اقتدار بیشتر در مذاکرات با طالبان
وی در پایان در خصوص مذاکرات ایران با طالبان و عدم حصول نتیجه در سالهای گذشته، گفت: اقتدار جمهوری اسلامی باید بیش از این باشد. ما بهصورت مشخص با افغانستان مراوده کالایی داریم و بسیاری از نیازهای غذایی و نیازهای پایه مردم افغانستان را از طریق مرزها تأمین میکنیم و حتی بخشی از سوخت آنها را نیز تأمین میکنیم. بنابراین باید مبادله لازم با اقتدار انجام شود و اگر محدودیتهایی ایجاد شود، آنها نیز حتماً به تکالیفی که بر عهده دارند تمکین خواهند کرد.
