به گزارش ایراف، وزارت بهداشت طالبان از شناسایینشدن بخش بزرگی از مبتلایان به دیابت در افغانستان خبر داد و اعلام کرد ۷۱ درصد افراد مبتلا به این بیماری در کشور از وضعیت سلامت خود آگاهی ندارند.
بر اساس آمار ارائهشده در نشست آگاهیبخشی درباره دیابت، حدود یک میلیون و ۹۰۰ هزار نفر در افغانستان به این بیماری مبتلا هستند؛ با این حال، بخش عمدهای از آنان تاکنون از ابتلای خود مطلع نشدهاند. این مسئله نگرانیها درباره تشخیص دیرهنگام بیماری و افزایش خطر عوارض ناشی از آن را تشدید کرده است.
عبدالولی حقانی، معاون ارائه خدمات درمانی وزارت بهداشت طالبان، در این نشست با اشاره به آمار جهانی دیابت گفت: بر اساس اطلاعات فدراسیون بینالمللی دیابت، حدود ۵۸۰ میلیون نفر در سراسر جهان به این بیماری مبتلا هستند.
او با تأکید بر اهمیت شناسایی زودهنگام بیماران اظهار کرد تشخیص بهموقع دیابت میتواند نقش مهمی در جلوگیری از پیشرفت بیماری و کاهش عوارض آن داشته باشد.
حقانی پیشگیری از بیماریهای غیرواگیر را از اولویتهای وزارت بهداشت طالبان دانست و گفت دیابت به گروه سنی خاصی محدود نیست و افراد در سنین مختلف ممکن است به آن مبتلا شوند.
به گفته وی، اصلاح الگوی تغذیه، کاهش مصرف چربیهای ناسالم، افزایش فعالیت بدنی، پیشگیری از چاقی و پرهیز از مصرف مواد مخدر از مهمترین اقدامات برای پیشگیری و کنترل این بیماری به شمار میروند.
معاون ارائه خدمات درمانی وزارت بهداشت طالبان همچنین بر تعهد این وزارتخانه برای ارائه خدمات استاندارد در حوزه بیماریهای غیرواگیر تأکید کرد و گفت خدمات بهداشتی در سطوح مراقبتهای اولیه، تخصصی و فوقتخصصی باید در اختیار شهروندان قرار گیرد.
دیابت؛ چالشی فراتر از یک بیماری فردی
در ادامه این نشست، احمد سیر پاسون، رئیس عمومی پیشگیری و کنترل بیماریهای وزارت بهداشت طالبان، دیابت را فراتر از یک مشکل فردی و پزشکی دانست و آن را چالشی گسترده برای جامعه توصیف کرد.
او با تأکید بر نقش تغذیه در پیشگیری از این بیماری گفت مردم باید مصرف نوشیدنیهای شیرین و مواد غذایی حاوی قند بالا را کاهش دهند و برنامههای پیشگیرانه و اطلاعرسانی عمومی در این زمینه گسترش یابد.
پاسون تأکید کرد مقابله با دیابت تنها وظیفه وزارت بهداشت نیست و خانوادهها، جوامع محلی، علمای دینی، معلمان و دیگر اقشار جامعه نیز در پیشگیری و کنترل این بیماری مسئولیت دارند.
وی فعالیت بدنی منظم، حفظ وزن مناسب و خودداری از مصرف دخانیات را از دیگر عوامل مؤثر در کاهش خطر ابتلا به دیابت دانست و از افراد در معرض خطر خواست آزمایشهای پزشکی، بهویژه بررسی قند خون، را بهصورت منظم انجام دهند.
سازمان جهانی بهداشت: تشخیص دیرهنگام دیابت خطر عوارض جدی را افزایش میدهد
نعیمالله صافی، نماینده سازمان جهانی بهداشت در افغانستان، نیز در این نشست با اشاره به پیامدهای دیابت و ارتباط آن با بیماریهای قلبی گفت در سال ۲۰۲۳ حدود ۲.۴ میلیون نفر در جهان بر اثر بیماریهای قلبی و بیماریهای مرتبط با دیابت جان خود را از دست دادهاند.
او دیابت را یکی از عوامل خطر برای ابتلا به بیماریهای دیگر دانست و هشدار داد که تشخیصندادن و درماننکردن بهموقع این بیماری میتواند عوارض جدی و تهدیدکننده سلامت ایجاد کند.
صافی با اشاره به وضعیت آزمایشهای تشخیصی در افغانستان گفت شمار زیادی از مردم این کشور تاکنون آزمایش قند خون انجام ندادهاند و از ابتلای احتمالی خود به دیابت بیخبر هستند.
به گفته نماینده سازمان جهانی بهداشت، افزایش تلاشها برای تشخیص زودهنگام، گسترش برنامههای پیشگیرانه و تقویت همکاری میان نهادهای دولتی و سازمانهای بینالمللی برای کنترل این بیماری ضروری است.
او همچنین تشخیص زودهنگام دیابت را اقدامی مؤثر از نظر اقتصادی دانست و گفت شناسایی بیماری در مراحل اولیه، علاوه بر کمک به حفظ سلامت افراد، میتواند هزینههای درمانی بیماران و فشار مالی بر نظام سلامت را کاهش دهد.
نماینده سازمان جهانی بهداشت اطمینان داد این سازمان به حمایتهای فنی خود از وزارت بهداشت طالبان و دیگر نهادهای فعال در حوزه سلامت برای پیشگیری و کنترل دیابت و سایر بیماریهای غیرواگیر ادامه میدهد.
دیابت چیست و چه علائمی دارد؟
بر اساس توضیحات وزارت بهداشت طالبان، دیابت یک بیماری مزمن است که در نتیجه ناتوانی بدن در تولید انسولین کافی یا استفاده مؤثر از این هورمون ایجاد میشود.
انسولین وظیفه تنظیم سطح قند خون را بر عهده دارد و اختلال در تولید یا عملکرد آن موجب افزایش قند خون میشود.
این بیماری سه نوع اصلی دارد: دیابت نوع یک، دیابت نوع دو و دیابت بارداری.
تکرر ادرار، تشنگی بیش از حد، کاهش وزن بدون علت مشخص، خستگی و ضعف، تاری دید و دیر بهبود یافتن زخمها از جمله علائم هشداردهنده ابتلا به دیابت هستند.
در صورت کنترلنشدن بیماری، افزایش قند خون میتواند به عوارض جدی از جمله بیماریهای قلبی، سکته مغزی، نارسایی کلیه، نابینایی، آسیبهای عصبی و عفونت پاها منجر شود. در موارد پیشرفته، این عوارض ممکن است خطر قطع عضو را نیز افزایش دهند.
توصیههای وزارت بهداشت طالبان برای پیشگیری از دیابت
وزارت بهداشت طالبان برای پیشگیری و کنترل دیابت، رعایت رژیم غذایی سالم و متعادل را ضروری دانسته و بر مصرف سبزیجات تازه و غلات کامل و کاهش مصرف نوشیدنیهای شیرین، غذاهای پرقند و محصولات فرآوریشده تأکید کرده است.
بر اساس توصیههای این وزارتخانه، انجام دستکم ۳۰ دقیقه فعالیت بدنی در روز، حفظ وزن مناسب و پرهیز از مصرف دخانیات نیز میتواند در کاهش خطر ابتلا و کنترل بیماری مؤثر باشد.
این وزارتخانه همچنین انجام منظم آزمایش قند خون، مراجعه به پزشک و مصرف دارو یا انسولین مطابق با دستور پزشک را از اقدامات ضروری برای مدیریت دیابت اعلام کرده است.
دیابت اگرچه بیماری مزمنی است، اما با تشخیص زودهنگام، مراقبت پزشکی مستمر و اصلاح سبک زندگی میتوان آن را کنترل کرد و احتمال بروز عوارض جدی را کاهش داد.





