به گزارش ایراف، در این گفتوگو نذیره کریمی، خبرنگار افغان در جمع خبرنگاران پاکستانی، پرسشهایی را درباره سیاست پاکستان در قبال افغانستان و طالبان مطرح میکند، اما وزیر دفاع پاکستان به جای پاسخ مستقیم به پرسشها، مطالبی را بیان میکند که از سوی بسیاری از کاربران، توهین و تحقیر تلقی شده است.
وزیر دفاع پاکستان در ابتدا وقتی خبرنگار افغان میگوید «من از افغانستان هستم، همسایه شما»، میگوید: «شما همسایه بدی هستید.» پس از آن، خبرنگار افغان دوباره پرسشهای خود را مطرح میکند، اما مشخص است که وزیر دفاع پاکستان در ابتدا از پاسخ مستقیم به او خودداری میکند.
در ادامه این گفتوگو، خبرنگار افغان با جدیت پرسشهای خود را مطرح میکند و در نهایت وزیر دفاع پاکستان به بخشی از پرسشها پاسخ میدهد. خبرنگار افغان میپرسد: در گذشته شما به طالبان جا و امکانات دادید و از آنها حمایت میکردید، چرا امروز با آنها میجنگید؟ چه اتفاقی افتاده است؟
آصف در این بخش به میزبانی پاکستان از میلیونها مهاجر افغان و حمایت این کشور از جریانهای سیاسی و نظامی افغانستان اشاره کرده و میگوید پاکستان در این زمینه مرتکب اشتباه شده است. او همچنین حمایت پاکستان از طالبان را در چارچوب سیاستهای گذشته این کشور مورد اشاره قرار میدهد. وزیر دفاع پاکستان پیش از این نیز در اظهاراتی گفته بود که پاکستان طی چهار دهه میزبان افغانها بوده و در سالهای اخیر این موضوع را در ارتباط با اختلافات امنیتی میان دو کشور مطرح کرده است.
اشاره جنجالی به بازگشت خبرنگار به افغانستان
بخش دیگری از این گفتوگو به اظهارنظر وزیر دفاع پاکستان درباره بازگشت خبرنگار افغان به افغانستان مربوط میشود. او با لحنی که همراه با شوخی بیان میشود، با اشاره به شرایط افغانستان میگوید اگر خبرنگار با چنین وضعیتی به کشورش بازگردد، ممکن است با خطر روبهرو شود و سپس دست خود را روی گردنش میکشد؛ حرکتی که در شبکههای اجتماعی بهعنوان اشارهای شبیه بریدن گلو و نشانهای تهدیدآمیز تفسیر شده است.
این بخش از گفتوگو و حرکات دست آصف در جریان پاسخگویی، از سوی برخی کاربران توهینآمیز و تهدیدگونه تلقی شده و موجب انتشار گسترده گفتگو در شبکههای اجتماعی شده است.
واکنش کاربران: رفتار آصف خارج از عرف است
نوراحمد محمدی، خبرنگار، با اشاره به حرکات خواجه آصف نوشت: «پاسخ ندادن به یک پرسش جدی و پناه بردن به خنده یا طفرهرفتن جایگزین پاسخگویی روشن و محترمانه نیست.»
وی افزود: «افغانها صدقه و ترحم نمیخواهند؛ آنان احترام، عزت و حق تعیین سرنوشت خود را میخواهند. سالها سیاستهای مداخلهگرایانه پاکستان در قبال افغانستان، به باور منتقدان، هزینههای سنگینی بر مردم ما تحمیل کرده است؛ بنابراین اشتباه خواندن میزبانی میلیونها افغان بدون توجه به این پیشینه برای بسیاری پذیرفتنی نیست.»
وی همچنین گفت: «این انتقاد متوجه سیاستهای حکومت پاکستان است، نه مردم آن کشور. آینده افغانستان را باید خود افغانها بسازند؛ با اتحاد، با عزت و با تکیه بر توان خودمان تا هیچ قدرتی نتواند برای سرنوشت ما تصمیم بگیرد.»
همچنین سلطان اکبری نوشت: «پاکستان از بدو تأسیس با افغانستان همسایه نیکی نبوده، همواره در صدد تضعیف نظامها بوده و مستقیم و غیرمستقیم در امور کشور توسط مهرههای خود مداخله نموده است؛ خصوصاً طوری که مبرهن است طی نیم قرن اخیر لانههای تروریستی برای مجاهدین بود، آنها را با پولهای گزاف عربستان تمویل و با سلاحهای کشورهای غربی آموزش داد، کشور را توسط نوکرانش به خاک و خون کشاند تا دیروز جرأت نداشت نگاه چپ کند.
وی در ادامه نوشت: در سال ۱۳۶۸ حملات پاکستان در ننگرهار با ضربات کوبنده قوای هوایی و زمینی قوای مسلح افغانستان مواجه گردید که جنرال حمیدگل، رئیس استخبارات پاکستان، بعد از این شکست ننگین از سمتش برکنار گردید؛ ولی امروز بالای افغانستان با حملات هوایی حریم فضایی را نقض مینماید و حالا وزیر دفاعشان ما را همسایه بد خطاب میکند. شرم باد برای رهبران و سیاسیون دیروز و امروز که دست به تضرع و گدایی به جانب این شیاطین دراز کردهاند.»
از سوی دیگر، بصیر یوسفی، کاربر فیسبوک، خطاب به خبرنگار افغان نوشت: «کاش میگفتی بر اثر اشتباه شما میلیونها افغان شهید، معلول، ناتوان، یتیم و بیوه شدند. چه کسانی پاسخگو هستند؟»
در همین حال، عبدالقیوم افغان، کاربر فیسبوک نیز با اشاره به اینکه خواجه آصف میگوید چهل سال میزبانی از افغانها اشتباه بوده، نوشت: «بیش از چهار دهه حضور افغانان در پاکستان برای افغانستان بسیار گران تمام شد. ولی پاکستان در طول چهل سال از کشورهای غربی و عربها پولهای هنگفت را به نام حمایت از مجاهدین برعلیه شوروی حصول کرد و ملل متحد را به خاطر حضور مهاجرین افغان مفلس و ورشکست ساخت و برای افغانستان هفت تنظیم مزدور و دیوانه قدرت تربیه و راهی افغانستان کرد تا تمام تجهیزات مهم نظامی باقیمانده از اتحاد جماهیر شوروی را دو دسته برایش تقدیم نمودند و همدیگر خود را نیز مانند گرگ دریدند.»
تنش میان اسلامآباد و کابل
این اظهارات در شرایطی مطرح شده که روابط پاکستان و حکومت طالبان در ماههای اخیر بهشدت پرتنش بوده است. اسلامآباد طالبان را به فراهمکردن زمینه فعالیت گروههای مسلح ضدپاکستانی در خاک افغانستان متهم میکند؛ اتهامی که حکومت طالبان آن را رد کرده است. همزمان، درگیریهای مرزی و حملات هوایی پاکستان به مناطقی در افغانستان، تنش میان دو کشور را افزایش داده است.
خواجه آصف پیش از این نیز در اظهاراتی درباره روابط دو کشور، میزبانی چهار دههای پاکستان از افغانها را در کنار نگرانیهای امنیتی این کشور مطرح کرده بود. او گفته بود پاکستان افغانها را برای ۴۰ سال پذیرفته، اما اکنون نیروهای پاکستانی توسط کسانی هدف قرار میگیرند که به گفته او در گذشته در پاکستان زندگی کردهاند.
در مقابل، منتقدان سیاست پاکستان در قبال افغانستان، تأکید دارند که روایت مربوط به «میزبانی» از مهاجران افغان نمیتواند جدا از نقش پاکستان در تحولات سیاسی و نظامی افغانستان طی چند دهه گذشته بررسی شود.
واکنشها به نحوه برخورد با خبرنگار
برخی تحلیلگران و کاربران شبکههای اجتماعی، نحوه برخورد وزیر دفاع پاکستان با خبرنگار افغان را بهدلیل جایگاه او بهعنوان یک مقام ارشد دولتی و همچنین در جریان پرسش یک خبرنگار، نامناسب دانسته و نسبت به ادبیات و حرکات او انتقاد کردهاند.
انتشار این ویدئو در شبکههای اجتماعی، در کنار بحث درباره سیاست پاکستان در قبال طالبان و مهاجران افغان، بار دیگر موضوع نحوه مواجهه مقامهای پاکستانی با خبرنگاران افغان و ادبیات مورد استفاده در قبال افغانستانیها را به موضوع بحث کاربران تبدیل کرده است.
این گفتگو در شرایطی فراگیر شده که روابط اسلامآباد و کابل در یکی از پرتنشترین دورههای سالهای اخیر قرار دارد و هرگونه اظهارنظر مقامهای دو طرف، بهویژه درباره امنیت، مهاجران و طالبان، با حساسیت گستردهای در افکار عمومی افغانستان و پاکستان دنبال میشود.
