به گزارش ایراف، روزنامه نیویورکتایمز در گزارشی تحلیلی نوشت که آتشبس اعلامشده از سوی دونالد ترامپ در ماه ژوئن که قرار بود ظرف ۶۰ روز به توافقی گستردهتر میان ایران و آمریکا منجر شود، عملاً کنار گذاشته شده و این مهلت روز دوشنبه بدون هیچ نتیجهای پایان مییابد.
این رسانه تأکید میکند که جنگ وارد مرحلهای فرسایشی شده و اکنون بیش از هر چیز، رقابتی بر سر اراده سیاسی و تابآوری اقتصادی دو طرف است.
توقف حملات و فروپاشی توافق ژوئن
به نوشته نیویورکتایمز، از اواخر ژوئیه هیچ حمله علنی از سوی آمریکا علیه اهداف ایرانی گزارش نشده، اما فروپاشی عملی توافق ژوئن نشان میدهد که ترامپ همچنان برای پایان دادن به جنگی که در ماه فوریه با همراهی رژیم صهیونیستی آغاز کرد، با مشکل جدی روبهرو است.
این روزنامه مینویسد یکی از اهداف اصلی توافق ژوئن، بازگشایی کامل تنگه هرمز بود؛ آبراهی حیاتی که ایران از آغاز جنگ، عبور نفت و گاز از آن را بهشدت محدود کرده و همین موضوع فشار اقتصادی سنگینی بر بازار جهانی انرژی وارد کرده است.
بازگشت آمریکا به فشار اقتصادی
نیویورکتایمز با اشاره به ارزیابی مقامهای کاخ سفید مینویسد که درگیری عملاً به جنگ اقتصادی تبدیل شده و واشنگتن بار دیگر به سیاست فشار اقتصادی علیه ایران بازگشته است؛ سیاستی که در سالهای گذشته نیز نتایج متفاوتی داشته و بسیاری از تحلیلگران درباره کارآمدی آن تردید دارند.
این رسانه یادآوری میکند که ترامپ در دوره نخست ریاستجمهوری خود نیز همین رویکرد را دنبال کرده بود، اما این بار اسکات بسنت وزیر خزانهداری آمریکا وعده داده که مجازاتهای مالی بیسابقهای علیه ایران اعمال خواهد شد.
تنگه هرمز؛ محور اصلی اختلاف
در بخش دیگری از گزارش آمده است که ایران بازگشایی تنگه هرمز را منوط به اجرای تعهدات آمریکا در توافق آتشبس، از جمله آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران، دانسته است.
در مقابل، دولت ترامپ میخواهد تهران ابتدا محاصره را پایان دهد.
علی واعظ، کارشناس امور ایران، در گفتوگو با این روزنامه گفته است: «هیچیک از دو طرف واقعاً آماده نهایی کردن توافق نیستند. هر دو تصور میکنند ظرف چند روز یا چند هفته، طرف مقابل بیشتر به توافق نیاز پیدا میکند و میتوانند امتیاز بیشتری بگیرند.»
حملات در آبراه و تشدید تنشها
نیویورکتایمز گزارش داده که شرکت نفت دولتی امارات روز شنبه اعلام کرده یکی از کشتیهایش در این آبراه هدف حمله قرار گرفته است.
این شرکت عامل حمله را مشخص نکرده، اما پیشتر ایران را مسئول حملات مشابه دانسته بود.
اهداف اولیه ترامپ رنگ باخته است
این روزنامه مینویسد ترامپ در ابتدای درگیری، اهداف بسیار گستردهتری را مطرح کرده بود؛ از مسلح کردن مخالفان دولت ایران گرفته تا ضربه به توان موشکی ایران و جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح هستهای.
اما اکنون بازگشایی تنگه هرمز به مهمترین تمرکز او تبدیل شده است.
با این حال، نیویورکتایمز تأکید میکند که هیچ نشانهای از مذاکرات جدی میان ایران و آمریکا درباره برنامه هستهای دیده نمیشود و حتی چارچوب اولیهای برای گفتوگو شکل نگرفته است.
موضع ایران: توافق ژوئن عملاً از بین رفته
عباس عراقچی وزیر خارجه ایران نیز اعلام کرده که تهران هنوز تصمیم نگرفته مذاکرات با آمریکا را از سر بگیرد و مهلت ۶۰ روزه دیگر موضوعیتی ندارد، زیرا توافق ژوئن عملاً از بین رفته است.
او گفته است: «ما آتشبسی نداشتیم که اکنون نیاز به تمدید داشته باشد. ما پایان جنگ داشتیم که اکنون وارد وضعیت جدیدی شده است.»
جدال لفظی بر سر هرمز
در ادامه گزارش آمده است که ترامپ روز جمعه در مراسمی در نیویورک با خوشخیالی گفته ممکن است بهزودی تنگه هرمز را قلمرو ایالات متحده اعلام کند؛ ادعایی که به نوشته نیویورکتایمز، اجرای آن نیازمند حضور گسترده نیروی زمینی و دریایی آمریکا است و با شعار «اول آمریکا» و تمایل هواداران ترامپ برای پایان دادن به جنگهای خارجی در تضاد کامل قرار دارد.
در مقابل، مقامهای ایرانی نیز با رد فشارهای واشنگتن، مواضع صریحتری اتخاذ کردهاند.
کاظم غریبآبادی معاون وزیر خارجه ایران در شبکههای اجتماعی نوشت: «یکبار برای همیشه واقعیت را بپذیرید. تا اینجا شکستهای راهبردی بزرگی متحمل شدهاید. تنگه هرمز ایرانی بوده، ایرانی است و ایرانی خواهد ماند.»
