بحران امنیتی پاکستان؛ «اتحاد المجاهدین» چیست و چه تفاوتی با تی‌تی‌پی دارد؟

به گزارش ایراف، این ائتلاف سه جریانی که ویترین جدیدی برای فعالیت‌های القاعده در شبه‌قاره محسوب می‌شود، برخلاف تحریک طالبان پاکستان (TTP) از شیوه‌های سنتی قبیله‌ای فاصله گرفته و با جهش کم‌سابقه در به‌کارگیری پهپادها و حملات تک‌تیراندازی، چالش امنیتی تازه‌ای را برای ارتش پاکستان در خیبر پختونخواه ایجاد کرده است.

تأسیس ائتلاف و پیوندهای فرامرزی با شبکه القاعده

در ۱۱ آوریل ۲۰۲۵، سه جریان متخاصم شامل «لشکر اسلام»، «گروه حافظ گل بهادر» و «انقلاب اسلامی پاکستان» از تشکیل ائتلافی تحت عنوان «اتحاد المجاهدین پاکستان» خبر دادند.

اگرچه تمرکز اصلی عملیات‌های این گروه بر جغرافیای پاکستان معطوف است، اما رسانه‌های وابسته به «القاعده در شبه‌قاره هند» نام اتحاد المجاهدین را در کنار سایر گروه‌های اقماری خود درج کرده‌اند. همچنین انتشار ویدیوهای تبلیغاتی با مضامین ادعایی فرامرزی (مانند راهیابی به اندلس) و فراخوان جذب تروریست‌های خارجی، از همسویی ایدئولوژیک این ساختار با شبکه وسیع‌تر القاعده نشان دارد.

رقابت یا همکاری با تحریک طالبان پاکستان (تی‌تی‌پی)؟

اتحاد المجاهدین برای تثبیت وزن نظامی خود در داخل پاکستان، با چالش رقابت با تحریک طالبان پاکستان مواجه است. با این حال، تفاوت‌های تاکتیکی و ساختاری آشکاری میان این دو مجموعه دیده می‌شود:

اتکا به فناوری در برابر شیوه سنتی: اتحاد المجاهدین به شدت بر بهره‌گیری از پهپادها و یونیفرم‌های منظم نظامی متکی است که نشان‌دهنده ورود نسل جدیدی از عناصر آشنا با فناوری به این ساختار است؛ در حالی که TTP همچنان بر جنگ سنتی قومی-قبیله‌ای تاکید دارد.

گروه پوششی القاعده: «عبدالسید»، پژوهشگر گروه‌های تروریستی می‌گوید: «اتحاد المجاهدین در واقع شاخه‌ای جداشده از طالبان پاکستان تحت فرماندهی حافظ گل بهادر است. کلیدی‌ترین بخش این ائتلاف، “حرکت انقلاب اسلامی پاکستان” است که ویترین و گروه پوششی برای فعالیت‌های القاعده شبه‌قاره در پاکستان محسوب می‌شود.»

تحول در تاکتیک‌های عملیاتی: جهش در استفاده از پهپاد و تک‌تیرانداز

داده‌های رسانه‌ای این گروه نشان می‌دهد بین مارس تا ژوئن ۲۰۲۶، مجموعاً ۲۴۸ حمله (۲۴۰ مورد در خیبر پختونخواه و ۸ مورد در گیلگیت-بلتستان) توسط این ائتلاف انجام شده است. آمارها از تغییر الگوی نبرد از رفتارهای انتحاری سنتی به سمت عملیات‌های هوشمند خبر می‌دهند:

حملات تک‌تیراندازی: ۶۶ مورد
حملات پهپادی: ۴۷ مورد (افزایش میانگین ماهانه از ۴ به ۱۲ حمله)

اگرچه سنگین‌ترین حمله انتحاری این گروه در مه ۲۰۲۶ در منطقه «بنو» منجر به کشته شدن ۲۹ نظامی شد، اما روند کلی استفاده از عاملان انتحاری سیر نزولی داشته و جای خود را به ابزارهای کم‌هزینه‌تر و پهپادی داده است.