به گزارش ایراف، برهم صالح، کمیسر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، در تازهترین موضعگیری خود نسبت به تنشهای فزاینده میان طالبان افغانستان و پاکستان هشدار داده و گفته است که ادامه این وضعیت «میتواند منطقه را وارد چرخهای تازه از بیثباتی کند»؛ چرخهای که بهگفته او، نهتنها مرزهای دو کشور، بلکه امنیت منطقهای و حتی فرامنطقهای را تهدید خواهد کرد.
صالح که در رأس یک هیأت عالیرتبه به کابل سفر کرده، در گفتوگو با اسکاینیوز تأکید کرده است که چارچوبهای موجود برای مدیریت بحران باید دوباره فعال شوند؛ از جمله سازوکار سهجانبه افغانستان–پاکستان–ایران، روند دوحه و طرح راهحل راهبردی برای مهاجرین افغان با میانجیگری سوئیس.
او گفته است که این سازوکارها «در شرایط کنونی میتوانند نقش حیاتی در کاهش تنش و جلوگیری از سوءاستفاده گروههای افراطی ایفا کنند».
هشدار درباره سوءاستفاده گروههای افراطی
کمیسر عالی سازمان ملل با اشاره به درگیریهای مرزی اخیر و تبادل آتش میان نیروهای دو کشور، تأکید کرده است که فضای تنشآلود کنونی بهترین فرصت برای گروههای افراطی و مسلح است تا از خلأ امنیتی بهرهبرداری کنند.
او گفته است که بیثباتی در افغانستان و پاکستان «میتواند موج تازهای از مهاجرت، گسترش افراطگرایی و افزایش فعالیتهای جنایی» را رقم بزند.
تأکید بر همکاریهای منطقهای
صالح همچنین بر ضرورت همکاریهای منطقهای برای مدیریت بحران مهاجرین افغان تأکید کرده و گفته است که کشورهای منطقه باید برای ایجاد راهحلهای پایدار و حمایت از بازگشتکنندگان، نقش فعالتری ایفا کنند.
او یادآور شده است که افغانستان پس از چهار دهه جنگ، اکنون با «بحران روی بحران» مواجه است و هرگونه تنش جدید، فشار بر مردم و نهادهای امدادی را افزایش میدهد.
بحران مهاجرین؛ چالش مشترک منطقه
بر اساس دادههای سازمان ملل، از سال ۲۰۲۳ تاکنون نزدیک به شش میلیون مهاجر افغان از پاکستان و ایران به کشورشان بازگشتهاند؛ موجی که بهگفته صالح، «بزرگترین بازگشت جمعی در دهههای اخیر» است و ظرفیتهای محلی را بهشدت تحت فشار قرار داده است.
او هشدار داده که با ادامه تنشها، این روند میتواند تشدید شود و پیامدهای انسانی گستردهتری بههمراه داشته باشد.
ضرورت تعامل سازنده با افغانستان
صالح در بخش دیگری از سخنانش تأکید کرده است که نادیدهگرفتن افغانستان از سوی بازیگران منطقهای و جهانی «اشتباهی تکراری» است و جامعه جهانی باید برای جلوگیری از فروغلتیدن این کشور به بیثباتی، تعامل سازنده و هدفمند را در دستور کار قرار دهد.
او گفته است که بیتوجهی به افغانستان میتواند پیامدهایی چون «افزایش قاچاق مواد مخدر، رشد افراطگرایی و موجهای جدید مهاجرت» را بهدنبال داشته باشد.
اظهارات برهم صالح در حالی مطرح میشود که تنشهای مرزی میان کابل و اسلامآباد طی هفتههای اخیر شدت گرفته و سازمان ملل نیز نسبت به آوارگی گسترده مردم در دو سوی مرز هشدار داده است.
در چنین شرایطی، تأکید کمیسر عالی سازمان ملل بر فعالسازی سازوکارهای منطقهای، نشاندهنده نگرانی جدی جامعه جهانی از پیامدهای امنیتی و انسانی تشدید بحران افغانستان–پاکستان است.
