به گزارش ایراف، هیأتهای جمهوری اسلامی ایران، آمریکا، قطر و پاکستان از امروز(یکشنبه، ۳۱ خرداد) در هتل بورگناشتوک سوئیس آغاز شد.
این دور از گفتوگوها با تمرکز بر بررسی میزان پایبندی آمریکا به تعهدات پیشین برگزار میشود و برخلاف برخی گمانهزنیها، هدف آن آغاز یک توافق جدید نیست.
سخنگوی هیأت ایرانی اعلام کرده است که تهران در این مرحله صرفاً به دنبال اطمینان از اجرای کامل یادداشت تفاهم اسلامآباد است؛ تفاهمی که بر اساس آن توقف درگیریها در همه جبههها، آزادسازی داراییهای بلوکهشده و کاهش آثار تحریمها از شروط اصلی ادامه مسیر دیپلماتیک محسوب میشود.
شرط تهران برای ورود به مذاکرات نهایی
اسماعیل بقائی، سخنگوی هیأت مذاکرهکننده، تأکید کرده است که جمهوری اسلامی ایران به دنبال امضای اسناد جدید نیست و اجرای دقیق تعهدات گذشته را شرط اصلی ورود به فاز نهایی مذاکرات میداند.
به گفته او، بند ۱۳ تفاهمنامه اسلامآباد تصریح دارد که آغاز مذاکرات توافق نهایی منوط به اجرای پنج بند مشخص از سوی آمریکا است؛ از جمله آتشبس فراگیر در لبنان و آزادسازی اموال بلوکهشده ایران.
تهران اعلام کرده است که هرگونه پیشرفت دیپلماتیک تنها زمانی معنا خواهد داشت که اجرای عملی تعهدات از سوی واشنگتن آغاز و تضمین شود.
ساختار مذاکرات؛ از جلسات دوجانبه تا نشست چهارجانبه
بر اساس برنامه اعلامشده، صبح امروز دیدارهای دوجانبه میان ایران و دو کشور میانجی، یعنی قطر و پاکستان، برگزار شد و سپس نشست اصلی چهارجانبه از ساعت ۱۶ به وقت محلی آغاز شد. این ساختار چندلایه با هدف افزایش شفافیت و تسهیل تبادل پیامها طراحی شده است.
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، به همراه مقامات اقتصادی و امنیتی کشور در این مذاکرات حضور دارد و هماهنگیهای لازم برای پیگیری اجرای تعهدات را برعهده گرفته است.
نشست داخلی هیأت ایرانی و مرور تعهدات آمریکا
هیأت ایرانی که شب گذشته وارد زوریخ شده بود، صبح امروز در یک نشست داخلی ۹۰ دقیقهای آخرین وضعیت اجرای تعهدات آمریکا را بررسی کرد.
در این جلسه، اعضای هیأت ایران با مرور بندهای تفاهم اسلامآباد، موارد عدم اجرای تعهدات آمریکا را احصا کرده و برنامه پیگیری آن را در دیدارهای امروز با میانجیها تنظیم کردند.
دیدار وزیر خارجه ایران با همتای سوئیسی، دیدار با هیأت قطری، دیدار دوجانبه با هیأت پاکستانی و نشست چهارجانبه با حضور ایران، آمریکا، قطر و پاکستان از برنامههای امروز هیأت ایرانی است.
محورهای اصلی: آتشبس در لبنان و آزادسازی داراییها
ایران در این مذاکرات مجموعهای از مطالبات مشخص را دنبال میکند که شامل توقف کامل درگیریها در همه جبههها بهویژه لبنان، آزادسازی داراییهای بلوکهشده، تسهیل صادرات نفت و کاهش آثار تحریمها است.
به گفته منابع ایرانی، بند یک تفاهمنامه درباره پایان جنگ در همه جبههها و بند ۱۱ درباره آزادسازی اموال بلوکهشده، از محورهای اصلی پیگیری هیأت ایرانی است و بدون تحقق این موارد، ورود به فاز نهایی مذاکرات ممکن نخواهد بود.
عدم مذاکره با رافائل گروسی
یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده اعلام کرده است که ایران هیچ برنامهای برای مذاکره با رافائل گروسی ندارد و حضور او در سوئیس به معنای مشارکت در گفتوگوها نیست.
به گفته این منبع، آمریکا خواستار حضور گروسی در مذاکرات بوده اما ایران با این درخواست مخالفت کرده است.
این منبع تأکید کرده که هدف تیم ایرانی در این دور از گفتوگوها، پیگیری اجرای بندهای کلیدی تفاهمنامه از جمله آزادسازی اموال ایران و اسقاطیه تحریمهای نفتی است.
رد خبرسازیها درباره «امضای مجدد توافق»
یک منبع آگاه گزارش شبکه الجزیره درباره «امضای مجدد توافق ایران و آمریکا» را نادرست خوانده و تأکید کرده است که هیچ توافقی برای امضای دوباره در دستور کار نیست.
به گفته او، روند گفتوگوها در چارچوب تحقق ماده ۱۳ تفاهمنامه و شروط رهبری ادامه دارد و اخبار منتشرشده درباره نهایی شدن توافق فاقد صحت است.
آزمون اعتماد در بورگناشتوک
مقامات ایرانی این نشستها را نخستین آزمون عملی یادداشت تفاهم اسلامآباد میدانند؛ آزمونی که مشخص خواهد کرد آیا واشنگتن اراده واقعی برای اجرای تعهدات دارد یا خیر.
به باور تحلیلگران، نقش میانجیها و نحوه واکنش آمریکا به مطالبات ایران تعیینکنندهترین عامل در ادامه مسیر مذاکرات خواهد بود.
این روند نه یک تشریفات دیپلماتیک، بلکه یک فرآیند راستیآزمایی است که نتیجه آن مسیر آینده گفتوگوها را مشخص خواهد کرد.
حضور مقامات ارشد چهار کشور در سوئیس
هیأت ایرانی به ریاست محمدباقر قالیباف شب گذشته وارد زوریخ شد. سید عباس عراقچی، علی باقری، عبدالناصر همتی، حمید بورد، کاظم غریبآبادی و اسماعیل بقائی او را همراهی میکنند.
در طرف آمریکایی نیز استیو ویتکاف و جرد کوشنر در محل مذاکرات حضور دارند و جیدی ونس معاون رئیسجمهور آمریکا نیز در راه سوئیس است.
از سوی میانجیها نیز محمد بن عبدالرحمن آل ثانی نخستوزیر قطر و شهباز شریف نخستوزیر پاکستان به همراه عاصم منیر فرمانده ارتش این کشور وارد سوئیس شدهاند.
