ه گزارش ایراف، در پی عملیات بامداد شنبه (۱۳ دی ۱۴۰۴) نیروهای آمریکایی در کاراکاس و بازداشت نیکلاس مادورو، رئیسجمهور ونزوئلا، و همسرش سیلیا فلورس، فضای سیاسی و دیپلماتیک جهان با موجی از واکنشهای تند علیه واشنگتن روبهرو شده است.
این عملیات که در چندین نقطه از پایتخت و سه ایالت شمالی میراندا، آراگوا و لاگوایرا انجام شد، همچنان با ابهاماتی درباره میزان تلفات و جزئیات میدانی همراه است.
نگرانی دبیرکل سازمان ملل از نقض قوانین بینالمللی
رزماری دیکارلو، معاون دبیرکل سازمان ملل، در نشست اضطراری شورای امنیت اعلام کرد که آنتونیو گوترش «عمیقاً نگران» رعایت نشدن قوانین بینالمللی در عملیات سوم ژانویه است.
او تأکید کرد که گزارشهای اولیه نشان میدهد نیروهای آمریکایی در ساعات اولیه صبح شنبه در چندین منطقه کاراکاس و اطراف آن فعال بودهاند و هنوز اطلاعات دقیقی از پیامدهای انسانی این عملیات منتشر نشده است.
گوترش در این نشست، بدون محکوم کردن مستقیم اقدام آمریکا هشدار داده است که «هرگونه اقدام نظامی باید مطابق با اصول منشور ملل متحد و حقوق بینالملل باشد.»
واکنش نماینده ونزوئلا | بیتوجهی به منشور ملل متحد امنیت جهانی را تهدید میکند
نماینده ونزوئلا در شورای امنیت نیز در این نشست، نگرانی عمیق خود را از بیتوجهی به قوانین بینالمللی در جریان اقدام نظامی آمریکا ابراز کرد و گفت: «صلح و امنیت بینالمللی در گرو پایبندی همه کشورهای عضو به منشور است.»
واکنش تند چین | اقدام آمریکا غیرقانونی و قلدرمآبانه است
نماینده چین در شورای امنیت با لحنی کمسابقه، عملیات آمریکا را «یکجانبه، غیرقانونی و قلدرمآبانه» توصیف کرد و گفت: پکن از این اقدام «عمیقاً شوکه» شده است.
او تأکید کرد که «هیچ کشوری حق ندارد با توسل به زور، ساختار سیاسی کشور دیگری را تغییر دهد» و افزود که چین از تمامیت ارضی و حاکمیت ملی ونزوئلا حمایت میکند.
محکومیت شدید روسیه | این اقدام راهزنی بینالمللی است
نماینده روسیه نیز در این نشست، آمریکا را به «تجاوز آشکار» علیه ونزوئلا متهم کرد.
واسیلی نبنزیا، نماینده دائم روسیه در سازمان ملل، گفت: «هیچ توجیهی برای جنایتی که آمریکا با بدبینی در کاراکاس مرتکب شده وجود ندارد. این اقدام، بازگشت به دوران بیقانونی است و نباید اجازه داد واشنگتن خود را بهعنوان قاضی بینالمللی معرفی کند.»
او عملیات آمریکا برای بازداشت مادورو را «راهزنی بینالمللی» خواند و خواستار آزادی فوری رئیسجمهور ونزوئلا و همسرش شد.
نبنزیا همچنین تأکید کرد که مسکو در برابر «تجاوز خارجی» در کنار مردم ونزوئلا خواهد ایستاد و افزود: «واشنگتن حتی تلاشی برای پنهان کردن اهداف واقعی خود، یعنی کنترل منابع ونزوئلا، نمیکند.»
اعتراضات گسترده در کاراکاس
همزمان با واکنشهای بینالمللی، تجمعات گستردهای در پایتخت کاراکاس برگزار شد تا اعتراض مردم نسبت به «تجاوز به ونزوئلا و ربودن رئیسجمهور نیکولاس مادورو و همسرش» اعلام شود.
اتهامات آمریکا علیه مادورو؛ از قاچاق مواد مخدر تا تروریسم مواد مخدر
آمریکا مادورو را متهم میکند که بر یک شبکه گسترده قاچاق کوکائین نظارت داشته است؛ شبکهای که بنا بر ادعای واشنگتن با کارتلهای «سینالوآ» و «زتاس» مکزیک، شورشیان فارک کلمبیا و باند «ترن د آراگوا» در ونزوئلا همکاری داشته است.
دولت آمریکا این پرونده را مصداق «تروریسم مواد مخدر» علیه شهروندان خود میداند و تأکید کرده مادورو باید در برابر «عدالت آمریکایی» پاسخگو باشد.
مادورو این اتهامات را «کاملاً ساختگی» خوانده و آنها را بخشی از «طرحهای امپریالیستی آمریکا برای کنترل منابع نفتی ونزوئلا» توصیف کرده است.
ادامه بازداشت و روند قضایی در نیویورک
پس از بازداشت در کاراکاس، مادورو و همسرش به نیویورک منتقل شدهاند و اکنون در بازداشتگاه فدرال نگهداری میشوند.
صبح امروز (دوشنبه، ۱۵ دی) به وقت محلی، این دو با یک بالگرد نظامی از بازداشتگاه بروکلین به دادگاه فدرال منهتن منتقل شدند تا در جلسه دادرسی مربوط به اتهامات قاچاق مواد مخدر حاضر شوند.
منابع آمریکایی اعلام کردهاند که روند محاکمه مادورو «طولانی و پیچیده» خواهد بود و احتمال دارد ابعاد سیاسی آن بر روابط آمریکا با کشورهای آمریکای لاتین و حتی ساختار شورای امنیت تأثیر بگذارد.
پیامدهای سیاسی و بینالمللی
تحلیلگران معتقدند عملیات آمریکا در ونزوئلا میتواند به یکی از جدیترین چالشهای حقوقی و سیاسی سالهای اخیر تبدیل شود.
از یک سو، واشنگتن مدعی است که برای «حفظ امنیت شهروندان آمریکایی» اقدام کرده و از سوی دیگر، چین و روسیه و برخی کشورها این عملیات را «نقض آشکار حاکمیت ملی یک کشور مستقل» میدانند.
با ادامه بازداشت مادورو و آغاز روند قضایی در نیویورک، به نظر میرسد بحران ونزوئلا وارد مرحلهای تازه شده است؛ مرحلهای که میتواند پیامدهای گستردهای برای نظم بینالمللی و روابط قدرتهای جهانی به همراه داشته باشد.
